رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

نظريه قضات دادگاههاي حقوقي دوتهران
53

* باتوجه به راي شماره 510 - 25/3/1367 وحدت رويه هيئت عمومي ديوان عالي كشور آيا خواستن گواهي قطعيت براي اجراي حكم مورد دارد يا خير؟ و نحوه اجراي احكام دادگاههاي حقوقي 2 چگونه خواهد بود وبا عنايت به قطعي بودن آراء در صورت فسخ راي دادگاه حقوقي دو كه به مرحله اجرا در آمده باشد ماده 5 قانون اجراي احكام لازم الاجرا است ياخير؟

نظريه كه در تاريخ 6/5/67 به اتفاق آرا اعلام شد:
نظر به اينكه به موجب صدر ماده 12 قانون تشكيل دادگاههاي حقوقي يك و دو اصل بر قطعيت احكام و قرارهاي دادگاههاي حقوقي است مگر در سه مورد استثنايي وباالتفات به راي شماره 510 - 25/3/1367 وحدت رويه هيئت عمومي ديوانعالي كشور مبني بر مقيد به مهلت نبودن ، درخواست تجديدنظر، مشروط نمودن اجراي حكم به ارائه گواهي قطعيت توسط محكوم له دائر به عدم تجديدنظر خواهي محكوم عليه ظرف ده روز از تاريخ ابلاغ دادنامه امري عبث و غير لازم و بي وجه است بنابراين راي دادگاه حقوقي دو پس از ابلاغ به محكوم عليه قطعي و لازم الاجراست و با توجه به محدود نبودن زمان تجديدنظرخواهي و به منظور جلوگيري از اطاله دادرسي و سوءاستفاده احتمالي محكوم عليه با تقاضاي اجرائيه از سوي محكوم له دادنامه بايد به موقع اجرا گذاشته شود و صرف تجديدنظرخواهي محكوم عليه و وجود پرونده در دادگاه حقوقي يك مانع اجراي حكم دادگاه حقوقي دو نخواهد بودمگر آنكه دادگاه حقوقي يك حكم دادگاه حقوقي دو را فسخ نموده و يا قبل از صدور راي مورد را از مصاديق ماده 12 قانون ياد شده دانسته و كتبا" مراتب را به دادگاه حقوقي دو اعلام كرده باشد و چنانچه دادگاه حقوقي دو راي قطعي خود را اجرا نموده سپس دادگاه حقوقي يك آنرا فسخ و يا راجع به پرونده امر راي ديگري داده باشددادگاه حقوقي دو قانونا" ملزم به اجراي را يدادگاه حقوقي يك و اعاده وضع به حال سابق نيست 0 زيرا ماده 5 قانون اجراي احكام مدني منصرف از مورد و ناظر به نظام قضائي سابق استا كه در آن رسيدگي ماهوي دومرحله اي بوده است ، در حالي كه با تصويب قانون تشكيل دادگاههاي حقوقييك و دو و تغيير سيستم قضائي اصل بريك مرحله اي بودن دادرسي در محاكم است 0 لذا در خصوص مورد دادگاه حقوقي يك مي تواند راسا" راي خود را بموقع اجرا گذارد0

مرجع :
كتاب انديشه هاي قضائي ، تدوين ونگارش يوسف نوبخت
انتشارات سازمان انتشارات كيهان ،چاپ سوم ،تابستان سال 1370

116