رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

تاريخ 25/10/74   شماره دادنامه 74/955    كلاسه پرونده 74/690-2/ت
مرجع رسيدگي :شعبه دوم دادگاه تجديدنظراستان كردستان
تجديدنظرخواه :آقاي ...
تجديدنظرخوانده :آقاي ...
تجديدنظرخواسته :دادنامه شماره 425-30/6/74صادره درپرونده 74/50 شعبه چهارم دادگاه عمومي سنندج
خلاصه جريان پرونده :درتاريخ 7/10/71آقاي ....شكايت كرده پانزده سال قبل (حدوداسال 1357)آقاي ...كه اوهم تقريباكودك وهم سن وسال خودش بوده حين نزاع باكودك ديگرسنگي پرتاب كه آن سنگ به چشم وي اصابت وباعث نابينايي اش شده است .والدينش دراين رابطه شكايت نكرده اندحال كه خودش كبيرشده شكايت دارد.ازبين رفتن چشم چپ شاكي ونابيناشدن آن به ميزان صددرصدبموجب گواهيهاي پزشكي تاييدشده است .متهم ارتكاب بزه را انكاركرده است .آقاي ...وبانوان ...و...مصدوم شدن چشم چپ شاكي رادر پانزده سال قبل تاييدواولي علام كرده است ازمردم شنيده كه توسطآقاي ... مجروح شده است وخانم ...اضافه كرده چون ازچشم اقبال آب مي آمدپرسيدم چرا اينطورشديدگفت ...فرزند...به من زده است .دادگاه كيفري يك سابق سنندج به سبب عدم كفايت دليل اوعدم حصول لوث واتيان سوگندولي قهري متهم حكم به برائت مشتكي عنه داده است .شعبه 27ديوانعالي محترم كشوربه اين استدلال كه اظهارات شهودومطلعين موجب حصول اماره ظنيه ولوث مي گرددتحقيقات آن دادگاه راناقص تشخيص وبشرح دادنامه شماره 2442-22/2/73آن رانقض و پرونده رادراجراي بندب ماده 6قانون تجديدنظرآرادادگاههااعاده داده است .باتشكيل دادگاههاي عمومي وانقلاب درسنندج شعبه چهارم دادگاه عمومي به موضوع رسيدگي وباتوجه به شكايت شاكي وولي وگواهيهاي پزشكي وگواهي گواهان واتيان سوگندشاكي وولي اوبااحرازاتهام آقاي ...عاقله وي را (پدرش را)به استنادماده 375قانون مجازات اسلامي بارعايت مواد49و50 و295وتبصره يك ماده اخيرازقانون مذكوربه پرداخت نصف ديه كامله درحق شاكي محكوم كرده است .آقاي ...وكالتاازطرف آقاي ...و...درچهارصفحه مشروحابه راي صادره اعتراض وبااعلام اينكه اظهارات شهودمتناقض است و هيچكدام نديده اندكه موكلش آقاي ...رامصدوم نمايدوعدم شكايت ولي قهري به منزله گذشت است ومطابق ماده 11قانون مجازات اسلامي مجازات و اقدامات تاميني وتربيتي بايدبموجب قانوني باشدكه قبل ازوقوع جرم مقرر شده ودرفرض ارتكاب جرم موضوع باماده 174قانون مجازات عمومي سابق منطبق است وعلاوه برآن قضيه مشمول لايحه قانوني عفومتهمان ومحكومان جزائي مصوب 18/2/58 شوراي انقلاب واصلاحيه آن وراي وحدت رويه شماره 25-9/12/59 هيات عمومي ديوانعالي كشوراست ،درخواستب تجديدنظركرده است .پس ازوصول وارجاع پرونده به اين شعبه وثبت آن به كلاسه فوق اينكه دروقت فوق العاده شعبه دوم دادگاه تجديدنظراستان كردستان تشكيل است .پس از قرائت گزارش وبررسي اوراق پرونده ومشاوره ختم دادرسي رااعلام وبا اكثريت آرابشرح باقي مبادرت به صدورراي مي نماد.
"راي دادگاه "
اعتراض وكيل تجديدنظرخواه وارداست .زيرااولاطبق ماده 11قانون مجازات اسلامي ،مجازات بايدبموجب قانوني باشدكه قبل ازوقوع جرم مقرر شده وقانون حاكم درسال 1357قانون مجازات عمومي بوده وعمل متهم باماده 174 آن قانون منطبق است كه خارج ازمستثنيات تبصره 2لايحه قانون عفوعمومي متهمان محكومان جزائي مصوب شهريورماه 1358شوراي انقلاب است .به همين سبب برابرقانون اخيرالذكرواصلاحيه آن وهمچنين راي وحدت ريه شماره 25 9/12/1359موضوع مشمول عفوعمومي واقع شده ،فلذابانقض دادنامه تجديدنظر خواسته قرارموقوفي پيگردقضيه صادرودرموردمطالبه خسارت شاكي هدايت مي شوددادخواست حقوقي تقديم نمايد.اين راي قطعي است
مستشاردادگاه :فريدوني                   مستشاردادگاه :فائز
نظراقليت :عفوعمومي تاثيردرحقوق خصوصي متضررازجرم ندارد.اين دعوي به منظورمطالبه ديه كه جنبه خصوصي جرم است اقامه شده ومشمول لايحه قانوني عفوعمومي نيست ،ومستفادازراي وحدت رويه شماره 45-15/10/64حكم مذكور درماده 11قانون مجازات اسلامي مصوب 1370ه همان حكم مذكوردرماده 6قانون مجازات اسلامي مصوب 1361است ،منصرف ازقوانين واحكام الهي مي باشد.لذا معتقدم حكم صحيح است وبايدتاييدگردد.
رئيس شعبه دوم تجديدنظر:بختياري

مرجع :كتاب نمونه آرامحاكم دادگستري ايران            صفحه 136-138
1- دادگاههاي تجديدنظراستان
گردآورنده :عبدالرحمن رسولي               انتشارات سمن سال 1375
37