رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي : 19/11/71
شماره        : 743/3
مرجع رسيدگي  : شعبه سوم ديوان عالي كشور

خلاصه جريان پرونده :
در تاريخ 14/11/70 خانم (ح ) دادخواستي به طرفيت آقاي (م ) به خواسته مطالبه مبلغ پانصد هزار تومان بابت دستمزد كار درمنزل شوهر به مدت 8 سال به دادگاه حقوقي يك بابل تسليم نموده و با استناد به استشهاديه و پرونده شماره 68/1045 دادگاه مدني خاص بابل درتوضيح دعوي به خلاصه اعلام داشته خوانده قبل از ازدواج با من همسر ديگري داشته كه او را طلاق گفته از اين زن يك پسربچه دارد كه نزد خوانده اوست چون خوانده در بدو ازدواج با او تمكن مالي نداشته زنش هنگام طلاق جهيزيه خود را برده و مهريه اش به اقساط پرداخت مي شود بعد در تاريخ 20/8/62 با اينجانب ازدواج كرد بعد از ازدواج با اينجانب هم اقساط مهريه همسر قبلي را كماكان مي پرداخت لكن در دوران ازدواج با اينجانب بر اثر كار مشترك اينجانب و خوانده منزل قديمي ساز را تخريب و ساختمان جديد آجري با سرويس احداث نموده تلوازه جديداحداث كرد يك قفيز و نيم زمين شاليزاري جنب منزلش را از آقاي شاهرخي خريداري نمود و نيز يك دستگاه تيلركشاورزي و موتور سيكلت و چند راس گاو خريد و از همان بدو امر چه در زمينه كشاورزي و چه در پرورش كرم ابريشم و مرغ خانگي و تهيه ماست و سبزيجات كه جهت فروش به بازار ارائه مي شد دوش به دوش خوانده كار كرده ام حاليه با دست خالي مرا طلاق داده مراتب معروضه قابل تحقق و بررسي در مجل است و آثارآن قابل مشاهده مي باشد رسيدگي به موضوع به شعبه دوم دادگاه حقوقي يك بابل ارجاع پرونده به كلاسه 70/576 و با تعيين وقت و ابلاغ دعوي به خوانده طرفين جهت رسيدگي دعوت شده اند و دادگاه درجلسه 31/1/71 اظهارات طرفين را استماع و براي احراز واقع و روشن شدن امرتحقيق از گواهان را ضرور تشخيص از پنج نفر از گواهان تحقيق كرده و سپس با كسب نظر مشاور خلاصا" اظهارنظر كرده است ( صرفنظر از صحت و سقم قضيه دعوي خواهان محمل قانوني ندارد فلذا دادگاه با توجه به نظر مشاور به رد دعوي اظهار نظر مي نمايد) باابلاغ رونوشت نظريه دادگاه خواهان بشرح لايحه تقديمي ثبت شده به شماره 271546/4/71 نسبت به نظريه دادگاه اعتراض كرده وحسب تصميم 8/7/71دادگاه پرونده را به ديوان عالي كشور ارسال به كلاسه 20/6642 ثبت و به اين شعبه ارجاع شده است.
هيئت شعبه در تاريخ بالاتشكيل گرديدپس ازقرائت گزارش آقاي ...  عضو مميز واوراق پرونده مشاوره نموده چنين اظهار نظر مي نمايند

نظريه :
نظريه مورخ 6/4/71 شعبه دوم دادگاه حقوقي يك بابل در پرونده شماره 70/567 با اشكال مواجه است و موقعيت تاييد ندارد زيرا دادگاه به اين استدلال كه دعوي خواهان صرفنظر از صحت و سقم آن محمل قانوني ندارد به رد دعوي خواهان اظهارنظر كرده در صورتيكه خواهان مدعي است در طول مدت هشت سال زندگي زناشوئي با خوانده در كليه اقدامات اقتصادي و كشاورزي خوانده مشاركت فعال داشته و از فرزند شوهرش مراقبت و نگاهداري كرده و اجرت المثل كارهائي را كه انجام داده و زحماتي راكه متقبل گرديده مطالبه مي كند از طرفي بموجب ماده 336 قانون مدني هرگاه كسي برحسب امر ديگري اقدام به عملي نمايد كه عرفا" براي آن عمل اجرتي بوده عامل مستحق اجرت عمل خود خواهد بود به ويژه آنكه در حال حاضر با لحاظ مصوبه مورخه 28/8/1371 مجمع تشخيص مصلحت نظام تحت عنوان اصلاح مقررات مربوط به طلاق ادعاي خواهان در خور رسيدگي است بنا به مراتب نظريه دادگاه تاييد نمي شود و پرونده در اجراي ماده 25 قانون تشكيل دادگاههاي حقوقي يك و دو جهت اتخاذ تصميم قانوني به شعبه دوم دادگاه حقوقي يك شهرتسان بابل اعاده مي گردد0

مرجع :
كتاب سقوط تعهدات - ضمان قهري - به اهتمام يداله بازگير
انتشارات فردوسي - چاپ اول 1379  - چاپ دريا