رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده : 4136127
دادنامه شماره : 1465
تاريخ رسيدگي : 14/4/72
تجديدنظرخواه : اولياي دم
تجديدنظرخوانده : متهم و دادگاه
تجديدنظرخواسته : دادنامه شماره :28643/6/71 صادره از شعبه 17 دادگاه كيفري يك ...
مرجع رسيدگي : شعبه 27 ديوان عالي كشور
هيئت شعبه   : آقايان ...

خلاصه جريان پرونده : پيرو گزارش سابق اين شعبه طي دادنامه شماره 31463/1/71 آقاي (الف ) فرزند... 35 ساله به اتهام قتل عمدي مرحوم (ب ) به وسيله سلاح گرم تحت تعقيب دادسراي عمومي ... قرار گرفته (كه اين دادسرا) با صدوركيفرخواست شماره 66/1/70 تقاضاي مجازات متهم را نموده است. متعاقبا" شعبه 11 دادگاه كيفري يك ... با وجود شهود عيني و مطلعين مبني بر اينكه مشاهده نموده اند كه متهم تفگ در دستش بوده و به طرف مقتول تيراندازي نموده و او را به قتل رسانيده ، دادگاه طي دادنامه شماره 5657/9/70 به دليل عدم حضور اولياي دم در جلسه دادگاه توجه اجراي قسامه را به سوي متهم و قاتل نموده است و با اجراي قسامه متهم حكم به برائت متهم را صادر نموده است كه با اعتراض اولياي دم و بقاء دادگاه بر راي خود پرونده به اين شعبه ارجاع داده شده است كه طي دادنامه شماره 5657/9/70 به دليل عدم حضور اولياي دم در جلسه دادگاه توجه اجراي قسامه را به سوي متهم و قاتل نموده است و با اجراي قسامه متهم حكم به برائت متهم را صادر نموده است كه با اعتراض اولياي دم و بقاء دادگاه بر راي خود پرونده به اين شعبه ارجاع داده است كه طي دادنامه فوق الاشعار به دليل بقاء حق اجراي ...مراسم قسامه (ازطرف اولياي دم ) و عدم حق اجراي قسامه متهم بدون حضور آنها و مطالبه آنها راي به برائت متهم را نقض و به دادگاه همعرض ارسال كرده است و در شعبه 17 دادگاه كيفري يك ...مورد بررسي قرار گرفته پس از ختم ريدگي طي دادنامه شماره :28643/6/71 با توجه به انكار متهم و عدم وجود گواه از طرف اولياي دم و تناقض گوئي آنان كه گاهي مي گويد او را ديدم و گاهي مي گويد صدايش ار شنيدم وانكار حضور در صحنه حادثه توسط متهم و گواهان تبرئه بر عدم انتساب بزه و علاوه بر اجراي قسامه تبرئه در شعبه 11 با اجراي قسامه منكر در آن شعبه و با رعايت ماده 244قانون مجازات اسلامي مصوب 7/9/70 براي دادگاه بزهكاري محزر و ثابت نمي باشد و راي به برائت متهم راصادر نمودهاست و اولياء دم به دادنامه صادره اعتراض نموده اندمبني بر اينكه شهود متهم از غيرمحل بوده و با بي اطلاعي از عذاب خدا به دروغ شهادت داده اند و مارا جون به دوري از سوگندسفارش كرده بودند كه در هيچ حال سوگند جائز نيست آمده بوديم و از جلسه دادگاه بيرون نمودند و قاتل را از زندان آزاد نمودند و حق فرزندان خردسال را پايمال كردند تقاضاي تجديدنظر داشته اند و با توجه به انتقال حاكم صادركننده حكم تجديدنظر خواسته پرونده به ديوان عالي كشور ارسال داشته و به اين شعبه ارجاع داده است.
هيئت شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد و پس از قرائت گزارش آقاي ... عضو مميز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنين راي مي دهند:
(بسمه تعالي 0 با توجه به ندرجات پرونده اولا"نقض و ايرادي كه اين شعبه در دادنامه قبلي گرفته بود بكلي برطرف نشده ، زيرا اگرچه اين بار اولياي دم در محضر دادگاه حضور داشته اند ولي بدون اينكه به آنهاتفهيم شود كه آنها حق استحلاف منكر را دارند اينكه متهم بدون تخليف دادگاه ابتدائا" او تبرعا" قسم ياد كرده و يا با احلاف دادگاه بوده بدون استحلاف صاحبان حق (اولياي دم ) كه بر حسب فتواي امام قده در هر دو صورت قسم او ارزشي ندارد( موضوع مساله 2 تحريرالوسيله ، ج2، ص 418) مضافا" به اينكه حسب اظهارات شهود عيني حداقل دو نفر زن به چشم خود ديده اند كه متهم به مقتول شليك كرده و سابقه خصومت و اشتهار موضوع قتل ازسوي متهم در محل و ساير قرائن لااقل مورد را ازموارد لوث قرار مي دهد، همان گونه كه دادگاه اول (شعبه 11) تشخيص داده بود، لذا بايد مراسم و مقررات قسامه اجرا شود . بنا به مراتب فوق دادنامه شماره : 28643/6/71نقض و پرونده در اجراي ماده 5 به دادگاه همعرض اعاده مي گردد .)

مرجع :
قانون مجازات اسلامي درآيينه آرا ديوان عالي كشور(قتل عمد)جلد2
تاليف يداله بازگير ،انتشارات ققنوس ،چاپ اول ، 1376
45