رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي : 23/9/71 شماره : 595/3 مرجع رسيدگي : شعبه سوم ديوان عالي كشور

خلاصه جريان پرونده :
در تاريخ 17/1/70 آقاي حاج تقي … دادخواستي به طرفيت آقايان عينعلي و محمد ….و لطفعلي … و صفرعلي … به خواسته تقاضاي صدور حكم خلع يد خواندگان از قطعه زمين آبي واقع در قريه چطاق به نام كوه دره مقوم به مبلغ يك ميليون و پانصد هزار ريال به دادگاه حقوقي يك بيجار قائم مقام دادگاه حقوقي دو تسليم نموده و با استناد به سند رسمي اجاره در توضيح دعوي به خلاصه اعلام داشته خواندگان بدون اجازه زمين آبي متصرفي اينجانب را بر خلاف قانون و شرع تصرف كرده اند به استناد مواد 308 و 311 قانون مدني صدور حكم خلع يد از خواندگان تقاضا مي شود . دادخواست مزبور تحت كلاسه 70/11 مورد رسيدگي قرار گرفته خواندگان در جلسه دادگاه اظهار داشته اند زمين مربوط به آباء و اجداد ماست و خواهان به زور از ما غصب كرده بود بعد از انقلاب زمين خود را تصرف كرده ايم دادگاه به شرح دادنامه شماره 192 -13/4/71 به استناد ماده 311 قانون مدني حكم به محكوميت خواندگان به خلع يد از زمين صادر كرده اجرائيه هم صدور يافته خواندگان دادخواست تجديد نظر به دادگاه تسليم كرده اند دادگاه اعتراضات را وارد ندانسته پرونده را جهت رسيدگي تجديد نظر به دادگاه حقوقي يك سنندج فرستاده و شعبه اول دادگاه حقوقي يك سنندج به شرح دادنامه شماره 498 - 20/8/71 استدلال كه تجديد نظر خوانده در جلسه 17/8/71 اين دادگاه اقرار به تصرف تجديد نظر خواهانها از سال 1361 در زمين مورد اختلاف نموده و طبق ماده واحده قانون واگذاري زمينهاي باير وداير كه بعد از انقلاب به صورت كشت موقت در اختيار كشاورزان قرار گرفته است تا پايان سال 1363 در مناطق كردنشين در اختيار غير مالك قرار گرفته و روي زمين كشت نموده اند به حكم ضرورت به كشاورزان متصرف كه واجد شرايط باشند به احتياط واگذار خواهد شد به استناد ماده واحده فوق الذكر و ماده 3 آئين نامه اجرائي قانون مذكور مصوب 1365ضمن فسخ دادنامه بدوي قرار عدم صلاحيت به شايستگي هيئت واگذاري زمينهاي كشاورزي مستقر در مركز استان كردستان صادر و در اجراي ماده 16 قانون اصلاح پاره اي از قوانين دادگستري پرونده را به ديوان عالي كشور ارسال نموده كه به كلاسه 19/6751 ثبت و به اين شعبه ارجاع شده است .
« رأي »
با عنايت به ماده 4 آئين نامه اجرائي قانون واگذاري زمينهاي داير و باير كه بعد از انقلاب به صورت كشت موقت در اختيار كشاورزان قرار گرفته است مصوب 8/8/65 و با لحاظ تبصره ماده 3 آئين نامه اجرائي مذكور كه به موجب مصوبه 7/12/69 مجمع تشخيص مصلحت نظام در خصوص آئين نامه اجرائي فوق الذكر به قوت خود ابقاءگرديده و با لحاظ خواسته دعوي و اينكه تاريخ تصرف خواندگان در قطعه زمين مورد نظر سال 1363 اعلام گرديده قرار عدم صلاحيت شماره 498 - 20/8/71 صادره از شعبه اول دادگاه حقوقي يك شهرستان سنندج صحيح و بلا اشكال و منطبق با موازين قانوني است و با تشخيص صلاحيت هيئت واگذاري زمين مستقر در وزارت كشاورزي و كشاورزان استان كردستان ) در اجراي ماده 16 قانون اصلاح پاره اي از قوانين دادگستري از طريق شعبه اول دادگاه حقوقي يك سنندج جهت رسيدگي به مرجع مرقوم ارسال مي گردد .

مرجع : كتاب صلاحيت و احكام راجع به آن - در امور مدني و جزائي ، به اهتمام يدالله بازگير ، انتشارات فردوسي، چاپ اول ، چاپ گيتي - 80