رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

حكم شماره : 302281/7/1321

راي شعبه 2 ديوان عالي كشور
"اولااستدلال دادگاه دائربرحصول مرورزمان نسبت به منافع تمام ماههاي 1315به جلمه (امثال آنها)مذكوردرماده 740موجه بنظرنمي رسدچه اينكه ماده 740 ناظربه مواردي است كه حسب عرف وعادت معمول است نه اجرت المثل ومنافع كه بموجب ماده 737استنادشده ازاين رواستنباط دادگاه شهرستان راجع به موردازكلمه نامبرده صحيح نبوده وقرارموردشكايت شكسته مي گرددوثانيانسبت به مخارج تعميرات كه بعدازانقضاءمدت اجاره بدون اجازه واطلاع قيم بوده وبصرف تصديق بناءوناظراستصوابي (كه بعداز تاريخ تعميرتعيين شده )ثابت دانسته مخدوش بنظرمي رسدزيرابافرض ثبوت تعميرمقتضي بوده كه بااختلاف حاصله درتشخيص ميزان آن مطابق قانون رجوع به كارشناس منتخبه نمايدچون اين اقدام نشده ازاين جهت رسيدگي ناقص و حكم فرجامخواسته قابل استواري بنظرنمي رسدوشكسته مي گردد"
* سابقه *

موجري بخواسته مبلغي ازبابت تاخيرپرداخت اجرت المسمي ومبلغي از بابت شكسته شدن شيشه درهادردادگاه بخش برمستاجرخانه خوداقامه دعوي كرده است .دادگاه مزبورپس ازرسيدگي (به استناداينكه تنهامستنددعوي براي اثبات سكونت خوانده گواهي گواهان است كه علاوه براينكه اسامي آنان دردادخواست معرفي نشده بااسقاط حق حضوروكيل خواهان براي جلسه مقرر انصراف مشاراليه ازاستماع گواهي معلوم مي شود)ازلحاظ فقددليل دردعوي اورامحكوم به بيحقي ساخته است .
خواهان ازاين حكم دردادگاه شهرستان پژوهشخواسته ودادگاه اخيربه استناداجاره نامه ونامه هائي كه حاكي ازسكونت خوانده درخانه بوده سكونت وي رامحرزدانسته وپس ازگسيختن حكم نخستين مشاراليه راغيابامحكوم به پرداخت خواسته كرده است .
براثرواخواهي محكوم عليه همان دادگاه چنين راي داده است :
(دادنامه واخواسته نسبت به اجرت المثل به ماخذاجرت المسمي از تاريخ 1/1/15تا8/9/16كه ادامه تصرف  واخواه درخانه موردبحث محرز تشخيص گرديده ودليل خلافي هم قائم نيست به مبلغ هفت هزاروهشتادونه ريال وبيست ديناربه ضررواخواه صدوريافته ووكيل وي ايرادمرورزمان نموده وبا التفات به شرط هفتم مندرج درسندرسمي اجاره نامه كه مقرراست مادام كه مستاجر(واخواه )عين مستاجره راتخليه نكرده بايداجرت المثل رامطابق اجرت المسمي به موجر(واخوانده )بدهدوازاين شرط معلوم است كه تاديه اجرت المثل مطابق اجرت المسمي ازجهت مبلغ اقساطاهم بايدپرداخت شودو بنابراين باتوجه به ايرادمرورزمان وهم ملاحظه تاريخ طرح دعوي وتقديم دادخواست باالتفات به ماده 207قانون آئين دادرسي مدني وتوجه به كلمه امثال موردبيان ماده 740وقسمت (3)همين ماده به تجويزماده 743 همان قانون باگسيختن دادنامه واخواسته قرارقبول ايرادمزبوروحصول مرورزمان نسبت به تمام ...بارعايت سنداجاره نامه كه مقررشده است اقساط ماهيانه دراول هرماه بايدتاديه گرددصادرواعلام مي شودونسبت به بقيه كه ابتداي آن از....وانتهاي آن ....مي باشدچون بموجب ورقه ماخوذه ازدادسراكه ...آن پرونده داده است وبرعليه ابرازكننده حجت است بابت بنائي خانه مورد بحث كه ازطرف واخواه بعمل آمده مخارج بنائي به مبلغ ...ريال تعيين واين مبلغ ازبابت ابرازورقه مزبورازناحيه واخوانده برعليه وي موثروقابل احتساب وباتوجه به اجرت المثل هفت ماه وهشت روزازقرارماهي سيصدو پنجاه ريال طبق سندرسمي اجارواحتساب مبلغ مرقوم براي بنائي خانه مورد استجاره واخوانده دعوي مطروحه نسبت به مدت اخيرالذكرغيرمحق تشخيص و به اضافه محكوم است بابت هزينه دادرسي ووجه تمبراوراق وخسارت حق الوكاله اين مرحله مبلغ ....ريال به واخواه بپردازد)
موجرنامبرده درخواست رسيدگي فرجامي كرده وشعبه (1)ديوان كشور پس ازرسيدگي درحكم شماره 2281مورخ 30/7/21چنين راي داده است :

مرجع :وزارت دادگستري ،مجموعه حقوقي ازنشريات اداره فني
شنبه 31ارديبهشت ماه 1322                             صفحه 84و86

19