رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

حكم شماره : 

خواسته مطالبه وجه سفته مي باشدكه وكيل خوانده درلايحه دفاعيه خوداظهار داشته آقاي "الف "دارنده اصلي سفته هاي استنادي طبق حكم شماره ..-28/1/58 دادگاه انقلاب به مصادره اموال محكوم شده كه به دليل شمول حكم مزبوربر سفته هاي مستنددعوي نامبرده ذيحق درمراجعه به دادگاه ومطالبه وجوه نبوده وباامضاي بدون تاريخ آنهارابه اصطلاح به آقاي "ب "منتقل ونامبرده نيزبدون درج تاريخ باامضاآنهاراازيدخارج واكنون خواهان كه حقي برآنهانداشته به استنادسفته هاي مزبورمطالبه وجوه آنهارانموده عدم درج تاريخ درانتقال سفته هاايجادترديدنموده وتاريخ مصادره اموال "الف "قبل ازاستردادو مصادره اموال فراري بوده وامكان عمل انتقال سفته هارابه غيرنداشته ،بعد ازمصادره هم حقي به سفته هانداشته وبه علت ترس ازاتهام ماده 248قانون تجارت ازدرج تاريخ خودداري كرده كه خلاف عرف بازرگاني است وتوافق طرفين درانتقال سفته هابه ضررثالث فاقداعتباراست ،تاريخ مصادره اموال آقاي "الف "25/1/58،ولي تاريخ انتقال سفته هانامعلوم است ،دليل عقلي حكم مي كندكه درتعارض تعيين سابق تاريخ مصادره وشك لاحق واصل استصحاب جاري خواهدشد.
دادگاه نسبت به ادعاي خوانده ازجهت ترديدوامضاي سفته هانيزرسيدگي وباتوجه به اظهارات طرفين ،مشاوره ومبادرت به صدورراي نموده كه باتوجه به نظريه كارشناس كه امضارامنتسب به آقاي "الف "تشخيص امضاباخودكار نوشته شده بطوردقيق واصولي امكان پذيرندانسته وادعاي خواهان راباتوجه به سررسيدسفته وتاريخ مصادره اموال تشخيص وحكم به محكوميت شركت ... به پرداخت ...ريال درحق خواهان نموده است .
شعبه هشتم ديوان چنين راي داده كه :اعتراضات فرجامي نتيجتاوارداست ، زيرابه دلالت محتويات پرونده حكم مصادره اموال آقاي "الف "درفروردين سال 1358ازطرف دادگاه انقلاب صادروصدورسفته هابه سررسيدبهمن واسفند ماه 1357ازطرف شركت تجديدنظرخواه كه عنوان شدآقاي "الف "درشركت مزبورداراي اختيارات بوده وسفته هابدون عوض دراختياروي گذاشته شده و فعلاشركت تحت پوشش صنايع مالي ايران است ،مجموعادلالت برصوري بودن سفته هاراداردواوضاع واحوال موجوددرپرونده همه حاكي ازاين است كه ظهر نويسي بعدازمصادره اموال به عمل آمده ولازم بوده كارشناس باملاحظه دفاتر شركت ...معلوم نمايدكه سفته هادرچه تاريخي وبابت چه موضوعي صادرشده وظهرنويسيهابابت چه معامله اي بوده ،لذابانقض دادنامه صادره پرونده جهت تكميل رسيدگي وصدورراي به شعبه ...دادگاه حقوقي يك  ...ارجاع شده ، شعبه مذكورباادامه رسيدگي ورفع نواقص اعلامي مبادرت به صدورراي نموده كه :
"باانجام تحقيقات موردنظرديوان عالي كشور،اولا:معارض ياخلاف استنباط ديوان عالي كشورملاحظه نمي نمايدوقرائن موجوددلالت برتاييداين نظردارداگرچه كارشناس منتخب درمقام ارجاع حسابرسي وملاحظه دفاتراعلام شده سفته هارابابت خريدمواداوليه ملامين توسط شركت خوانده به حواله آقاي "الف "صادوباظهرنويسي آقاي "ب "به خواهان داده شده وليكن معاملات اعلام شده مشخص نيست .
ثانيا:اظهارات خواهان اينكه سفته هاراازآقاي ...درازاي وجه دستي دريافت داشته واظهارات آقاي "ب "مبني براينكه باتاييداصالت سفته ها نمي دانم آن رابه چه كسي دادم ومن آن رابه خواهان ندادم بلكه خرج كرده ام معارض يكديگراست ومجموعابراي دادگاه قطع درموردصحت دعوي واصالت مستندات احرازنمي گردد،لذادادگاه دعوي خواهان راغيرواردتشخيص وحكم به ردآن مي دهد."
ازطرف خواهان نسبت به حكم صادره اعتراض شده است .

مرجع :كتاب علل نقض آراحقوقي درديوان عالي كشور   تاليف يداله بازگير
انتشارات ققنوس - چاپ اول - سال 1376              صفحه 183-185

45