رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

پرونده كلاسه : 71/263/9

راي شعبه نهم ديوان عالي كشور
"برراي تجديدنظرخواسته اشكال وارداست :
اولا:صرف نظرازاعتراض تجديدنظرخوانده مبني برترديددراصالت و صحت دوفقره سندعادي مورخ 23/1/59 و...عمده دليل خواهان اصلي سندهاي مزبورمي باشدفقط دلالت برفروش سرقفلي داردلاغيركه معمولافروش سرقفلي مغازه مستندبه اجاره نامه بايدباشدتارابطه استيجاري بين مستاجرومالك برقرارگرددكه درمانحن فيه خواهان اصلي سندكه دال براجاره نامه باشداز طرف فروشنده سرقفلي ونه ازمورث مرحوم ...نسبت به مغازه موردبحث ارائه نداده است وتارابطه استيجاري بين مالك مغازه ومستاجربرقرارنشودمشمول قانون موجرومستاجرنمي گرددواستنادبه ماده 19ق .ر.م .م دائربرصدورحكم به تجويزانتقال منافع وجهه قانوني ندارد.
ثانيا:هرچنديكي ازمستندات خواهان اصلي سندانتقال قطعي ورسمي شماره ...8/1/60كه ملك موردنزاع به خوانده اصلي منتقل شده مي باشدودرذيل آن به اجاره نامه اشاره شده لكن اجاره نامه اي دال برتمليك منافع ازمالك به مستاجردرزمان خاص درپرونده به نظرنرسيد.
ثالثا:گرچه مندرجات وكالتنامه شماره ...ورونوشت وكالتنامه ... موضوع صلح وواگذاري كليه حقوق موكل به وكيل ونيزمراجعه به مقامات قضايي مي باشدولكن مشمول وكالتنامه هاي مزبورنسبت به تخصيص حق انتقال عين ويا منافع مملوكات موكل ازسوي وكيل مزبوربه غيراشعاري نداردوبه فرض شمول اقتضاداشت دادگاه قبل ازصدورحكم خوانده رادرجريان فتوكپي وكالتنامه اي كه مورداعتراض وي بوده مي گذاشت تاامكان دفاع وپاسخگويي نسبت به مفاد مندرجات آن براي اوباشد،زيراكه خوانده پلاك قيدشده درسندشماره ...را مخدوش دانسته وادعاكرده دادگاه بدون رفع اين نقيصه اقدام به صدورحكم كرده است .
رابعا:ايرادديگرخوانده اصلي اسن است كه روشن گرددبانو...درتنظيم سندعادي باستنادوكالتنامه موصوف الذكردرحال حيات موكل خود(مرحوم ..) بوده يانه كه اعلام تاريخ فوت قانوني آن مرحوم ضرورت داشته بنابه مراتب فوق الاشعاردادنامه هاي تجديدنظرخواسته مخدوش ونقض مي گرددورسيدگي مجددبه شعبه حقوقي ديگردادگاه رسيدگي كننده ارجاع مي گردد."(71/263/9)

* سابقه *
راي دادگاه :
"...علي هذادادگاه بااحرازحقانيت خواهان دعوي اصلي وصحت ادعاي وي وبه لحاظ ماده 19ق .ر.م .م حكم به تجويزانتقال منافع مورداجاره يعني مغازه ...رابه غيرصادرواعلام مي دارد.امادرمورددعوي تقابل آقاي ...بطرفيت آقاي ...بخواسته خلع يدازدوباب مغازه به شماره هاي ...به ادعاي غاصبانه بودن تصرفات خوانده ومطالبه اجرت المثل آنهاازتاريخ مالكيت خواهان يعني هشتم فروردين ماه 1360لغايت تاريخ تقديم دادخواست چون بااحراز واثبات استيجاري بودن يدخوانده تقابل درمغازه ...به شرح مراتب وجهاتي كه فوقامذكوراتفادوهمچنين درموردمغازه ...به دلالت مفادومدلول سند رسمي شماره ...مورخ 6/4/41كه به موجب آن مستاجرسابق مغازه به نام ... تمامي تشكيلات چراغ برق منصوبه وامتيازسرقفلي مزبوررابخوانده انتقال داده ودرنتيجه موضوع مشمول مقررات قانون ر.م .م مصوب 1356مي باشدونيز مدلول سندانتقال قطعي شماره ...8/1/60كه خواهان تقابل باعلم واطلاع به اينك ملك مورددعوي بااجازه نامه هاي غيررسمي درتصرف اجاري مستاجرين مي باشدمعامله راقبول كرده دادگاه ادعاي نامبرده رادرموردغاصبانه بودن تصرفات خوانده درمغازه هاي مذكوردرفوق بلاموجه تشخيص وحكم به بطلان دعوي وي صادرواعلام مي داردونيزدرموردمطالبه اجرت المثل باعنايت به مراتب فوق وبااحرازواثبات تصرفات اجاري خوانده درمحل وحاكم بودن مقررات ق.ر.م .م برروابط طرفين ومحلهاي كسب وپيشه دادگاه دراين موردنيزادعاي خواهان رافاقدوجاهت قانوني تشخيص وحكم به رددعوي وبطلان آن صادرواعلام مي دارد."

مرجع :كتاب علل نقض آراحقوقي درديوان عالي كشور   تاليف يداله بازگير
انتشارات ققنوس - چاپ اول - سال 1376              صفحه 148-150

45