رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

23 چك اماني
13/12/1373

بسمه تعالي
جناب آقاي دادستان محترم كل كشور

احتراما" در پرونده پيوست آقاي 000 فرزند000 متهم است به صدور يك فقره چك بلامحل شماره 8680287/4/73 به مبلغ هفت ميليون وپانصد هزار ريال عهده بانك صادرات شعبه 0000 بر اساس شكايت آقاي 0000 حسابدار دادگستري ورامين پس از وصول شكايت دادگاه 000واردرسيدگي شده و با توجه به مدافعات متهم داير به جعل در چك مورد شكايت انتخاب كارشناس نموده و كارشناس منتخب دستكاري در ارقام چك را تاييد نموده است 0 گواهان طرفين اداي شهادت معارض نموده اند و دو نفر ادعاي متهم را مبني بر اينكه مبلغ چك هفتصد و پنجاه هزار ريال بوده نه هفتصد و پنجاه هزار تومان تاييد كرده اند و دو نفر ديگر شهادت داده اند كه چك به اين صورتي كه هست تحويل آنان شده و به آقاي 000تسليم كرده اند و اضافه نموده اند كه اين چك رادر قبال چكي كه به همان مبلغ بوده و مسترد داشته اند دريفات كرده اندشعبه اول دادگاه عمومي پاكدشت سرانجام با عنايت به اظهراات شهود و نظريه كارشناس و شكايت شاكي متهم را گناكار تشخيص داده وبه موجب دادنامه شماره 13619/12/73 مستندا" به ماده 7 قانون اصلاح قانون صدور چك وي را به تحمل شش ماه حبس و پرداخت يك چهارم وجه چك به عنوان جزاي نقدي به نفع صندوق دولت محكوم نموده است ونيزآقاي 000 را از اتهام انتسابي يعني جعل و مخدوش نمودن چك مورد شكايت به استناد اصل برائت تبرئه نموده است 0 محكوم عليه نسبت به دادنامه مرقوم اعتراض نموده وشعبه چهارم دادگاه تجديدنظر استان تهران عهده دار رسيدگي شده و با توجه به اعتراض معترض هيئت كارشناسي تعيين نموده است كه هييت مرقوم نيز تغييرات در ارقام حروفي و عددي چك را تاييد نموده و به مخدوش بودن آن اظهارنظر كرده اند و نيز دادگاه شهادت شهود طرفين را استماع نموده كه به همان شكل به نحو معارض اداء شهادت كرده اند0 دادگاه مرقوم بشرح دادنامه شماره 3/7/74/703 در پرونده كلاسه 74/4/146 در پرونده كلاسه 74/4/146/ت اعتراض معترض را وارد تشخيص نداده و به تاييد دادنامه بدوي حكم صادر كرده است 0 آقاي 0000 از حكم دادگاه ناراضي بوده و حسب لايحه تقديمي ثبت شده به شماره 2611245/7/74 نسبت به آن اعتراض نموده و تقاضاي اعمال ماده 31 قانون تشكيل دادگاههاي عمومي و انقلاب را كرده است 0 بررسي امر به اينجانب محول شده كه پس ازمطالبه پرونده و ملاحظه مندرجات آن بشرح آتي اظهارنظر مي نمايد:

نظريه
ترديدي در مخدوش بودن چك مورد دعوي با عنايت به نظريه كار شناسان متصور نيست و با التفات باينكه گواهان طرفين به نحو معارض بيان گواهي كرده اند اظهاراتشان از نظر قضائي فاقد ارزش بوده و نمي تواندمنشاءاستدلال برگناهكاري محكوم عليه باشد بنابراين راي دادگاه بدوي و متعاقب آن حكم دادگاه تجديدنظر به نظراينجانب مخدوش بوده و اعتراض تاب پذيرش را داشته و بر اين اساس اعتقاد به طرح قضيه در ديوانعالي كشوردارم 0
داديارديوان عالي كشور

همكار محترم جناب آقاي 000

در تاييد نظر جنابعالي ، آقاي 000 كارمند حسابداري دادگستري ، كه در اختلاف بين آقاي 000 و مهندس 000 ناظر بوده و چكهائي اماني نزد او گذاشته اند كه چكهاي مذكور تبديل به چكهاي ديگري شده ، يكي از چكهاي اخير چك مورد شكايت است ، عليهذا اصولا" آقاي 000 صاحب چك نبوده 000 و معلوم نيست به چه دليل شاكي چك مذكور شده و مذكور كه مبلغ هفتادو پنج هزار تومان بوده ، و شهود هم تحويل چك هفتادو پنج هزار توماني را تاييد كرده اند و ادعاي آقاي 000 كه مدعي است آقاي 000 هفتصد و پنجاه هزار تومان بدهي به اودارد متكي به دليل نيست ، و بنابراين موردي براي جعل چك از جناب آقاي 0000 وجود نداشته ، و بفرض اينكه چك از جانب آقاي 000 ياديگري دستكاري و مجعول شده ،اين موضوع انتسابي به آقاي 000 ندارد، وشكايت آقاي 000 بي وجه و صحيح نيست و معتقدم كه آراء دادگاهها مخدوش است و صحيح صادر نشده ، و مطابق نظر جنابعالي اعتقاد به اجراي ماده 31 قانون تشكيل دادگاههاي عمومي و انقلاب و طرح پرونده در ديوانعالي كشور جهت نقض دادنامه دارم 0
داديار ديوان عالي كشور

بسمه تعالي
با اعمال ماده 31 موافقت مي شود0
مرتضي مقتدائي  دادستان كل كشور

راي شعبه 000 ديوان عالي كشور

در خصوص تقاضاي تجديدنظر از حكم شعبه چهارم تجديدنظرتهران از طريق اعمال ماده 31 كه مورد موافقت دادستان محترم كل كشور قرار گرفته است با بررسي اوراق پرونده و ملاحظه نظريه هيات كارشناسان حكم معترض عنه مخدوش مي باشد و برخلاف نظريه كارشناسان صادرگرديده و بدون دليل مي باشد لذا حكم مذكور نقض و رسيدگي مجدد به شعبه ديگر همعرض تجديدنظر تهران ارجاع مي گردد0

مرجع :
كتاب نظريات قضائي دادستاني كل كشوردراجراي مواد 18 و 31 قانون
تشكيل دادگاههاي عمومي وانقلاب  آراء جزائي  1375
جلداول  تهيه وتدوين : محمدهاشم صمدي اهري  انتشارات گنج دانش

136