رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي 29/9/73
شماره دادنامه 537
شعبه 18 ديوان عالي كشور

خلاصه جريان پرونده
در تاريخ 9/1/71 اداره كل منابع طبيعي استان فارس ضمن تقديم دادخواستي بدادگاه حقوقي يك فسا بطرفيت آقاي (الف ) نسبت به راي مورخ 28/9/68 كميسيون ماده واحده قانون تعيين تكليف اراضي اختلافي موضوع اجراي ماده 56 قانون جنگلها و مراتع درخواست رسيدگي تجديدنظر كرده است دادگاه حقوقي يك فسا با تعيين وقت و دعوت طرفيت در جلسه رسيدگي مورخ 25/6/71 پس از استماع توضيحات نماينده اداره تجديدنظرخواه در تاييد مندرجات دادخواست تجديدنظر و نيزاستماع مدافعات خوانده با اعلام ختم رسيدگي و كسب نظر آقاي مشاور مبادرت بصدور نظريه بشرح زير كرده است (اداره خواهان صرفا" ازاين جهت ازراي معترض عنه تجديدنظرخواهي كرده است كه حسب دادنامه هاي 59188 شعبه دوم دادگاه شهرستان فسا و راي غيابي شماره 122/62 دادگاه حقوقي عمومي همين شهرستان و همچنين راي شماره 152/65 دادگاه عمومي حقوقي فسا كه در تاييد دادنامه غيابي صادر شده بود و نهايتا" حسب دادنامه شماره 62157/5/66 شعبه 21 ديوان عالي كشور تاييد و تنفيد شده است ميزان مستثنيات پلاك مربوطه از منابع ملي 5/13 هكتار تعيين وتحكيم شده و متجاوز به اراضي بيش از اين ميزان حسب آراء فوق الذكر محكوميت يافته است اداره محترم خواهان چه در متن دادخواست و چه در جلسه دادگاه غير از مورد فوق جهت ديگري بر مخدوش بودن راي معترض عنه اعلام نكرده است و مدعي است كه چون مراجع قضائي مندرج در بالا مستثنيات بر خلاف راي دادگاه (مراجع بالا) متهافت باماده 9 قانون آئين دادرسي مدني است اينكه چون مراجع قضائي در تعيين ميزان مستثنيات از منابع ملي نقشي و تكليفي نداشته وتميتواند داشته باشد و اين موضوع صرفا" (د) صلاحيت كميسيون موضوع ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع است و دادگاه درمقام رسيدگي به اختلافات مربوط به اراضي منابع ملي مكلف به تبعيت از راي كميسيون اخيرالذكر مي باشد و در صدور آراء مورد استناد اداره محترم خواهان نيز به تكليف خودعمل و متصرف (متجاوز) بر بيش از ميزان مستثنيات تعيين شده موضوع ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع كليه آراء صادره از كميسيون ماده 56  قابليت طرح و رسيدگي در كميسيون ماده واحده فوق الذكر را دارند كه اين كميسيون وفق مقررات به موضوع مختلف فيه رسيدگي و راي بر افزايش مستثنيات از5/13 هكتار به 5/15هكتار را صارد كرده اند اداره محترم خواهان نيز جهت يا جهاتي بر مخدوش بودن نحوه عمل كميسيون اعلام نكرده و اعتراض خود را صرفا" آنچه كه در فوق گذشت اعلام نموده است لذا اعتراض اداره خواهان غير موجه تشخيص كه نظر به رد دعوي خوهان و تاييد راي معترض عنه مورخ 28/9/1368 صادره از كميسيون موضوع ماده واحده اراضي اختلافي استهبان صادر واعلام مي گردد نظريه صادره ظرف پنج روز از تاريخ ابلاغ قابل اعتراض در ديوان عالي كشور بوده و انشاء راي موكول است به انقاضي مدت مذكور و يا اعاده پرونده از ديوان يادشده در صورت وصول اعتراض ) نظريه مزبور در مهلت قانوني اعلام شده مورد اعتراض اداره كل منابع طبيعي استان فارس قرار گرفته و پس از ارسال پرونده جهت رسيدگي باعتراض بنظريه بديوانعالي كشور وثبت بكلاسه 25/6983 و ارجاع بشعبه سيزدهم ديوانعالي كشور شعبه مزبور در تاريخ 4/2/72 چنين نظر داده است (نظر باينك بموجب مواد 6و7 قانون اصلاح و حذف موادي از قانون تشكيل دادگاههاي حقوقي يك ودو مصوب 12/12/71 مجلس شوراي اسلامي كه در تاريخ 27/1/72 قابليت اجرا دارد با اصلاح ماده 14 وحذف ماده 15 قانون فوق الاشعار موجبي براي رسيدگي نسبت به اعتراض بنظريه مذكور در ديوانعالي كشور باقي نيست مقرر مي گردد پرونده با كسر از موجودي جهت اتخاذ تصميم قانوني به دادگاه مربوط اعاده شود) پس از برگشت پرونده بدادگاه حقوقي  يك فسا آن دادگاه در جلسه فوق العاده مورخ 29/2/72مبادرت بصدور راي بشرح زير كرده است ( با توجه به مندرجات نظريه مورخ 25/6/71 اين دادگاه ضمن رد اعتراض اداره خواهان راي معترض عنه تاييد و تنفيذ مي گرددراي صادره قابل تجديدنظرخواهي است ) دادنامه شماره 29137254/2/72 موضوع راي مذكور بشرح نامه شماره 17608 مورخ 23/4/72 اداره كل منابع طبيعي استان فارس كه در دفتردادگاه حقوقي يك فسا بشماره 3126/231/4/72 ثبت شده مورد تجديدنظر خواهي اداره مذكور قرار گرفته و دفتر دادگاه مذكور پس از اخطار رفع نقص به تجديدنظرخواه جهت تكميل دادخواست تجديدنظر و تكميل دادخواست تجديدنظر و انجام تبادل لوايح تجديدنظري پرونده را به ديوانعالي شور ارسال داشته كه پس از وصول و ثبت بكلاسه 2/7704 به اين شعبه ارجاع شده است و لايحه اعتراضات تجديدنظرخواه و لايحه جوابيه تجديدنظرخوانده هنگام شور قرائت خواهد شد.
هيئت شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد پس ازقرائت گزارش آقاي ... عضو مميز و بررسي اوراق پرونده نسبت به دادنامه شماره 137254 29/2/72 تجديدنظرخواسته مشاوره نموده چنين راي مي دهد:

بسمه تعالي
نظر باينكه دادنامه تجديدنظرخواسته از دادگاه حقوقي يك فسا در مقام رسيدگي تجديدنظر نسبت به راي قاضي هيئت هفت نفره ماده واحده قانون تعيين تكليف اراضي اختلافي موضوع اجراي ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 22/6/1367 صادر شده است لذا تجديدنظرخواهي نسبت بدادنامه مزبور برابر ماده واحده فوق مورد و مجوز قانوني نداشته و تجديدنظرخواهي  مطروحه  مردود اعلام مي شود.

مرجع :
كتاب منتخب آراء ديوانعالي كشور پيرامون مسائل اراضي وآب
تاليف يداله بازگير
انتشارات فردوسي ، چاپ گيتي / 78 ، چاپ اول
155