رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده :22/4550
شماره دادنامه : 421/20
تاريخ       : 9/5/73
مرجع رسيدگي : شعبه 20ديوان عالي كشور

خلاصه جريان پرونده : آقاي (الف )28 ساله به اتهام كلاهبرداري و نشر اكاذيب تحت تعقيب كيفري واقع ، با صدور كيفرخواست مورخه  7/6/71 پرونده در دادگاه كيفري تبريز مورد رسيدگي قرار گرفته و سپس طي اظهارنظر مورخه 25/1/72 اعلام شده اتهام با ماده 13 قانون صدور چك تطبيق و نهايتا" به استناد مواد141 قانون تعزيرات و13 فوق الذكر تقاضاي تعيين مجازات و اصلاح كيفرخواست شده دادگاه كيفري يك با انجام محاكمه واستماع اظهارات طرفين ووكلاي آنها با اين توضيح كه شاكي اقدام به تقديم دادخواست با استفاده از ماده 492 قانون آئين دادرسي كيفري بر موافقت دادستان از جهت ابطال تمبر نموده است و با استماع شهادت شهود و توضيحات وكلاي طرفين و اينكه متهم آخرين دفاع خود را همان اظهارات قبلي ذكر كرده و در صفحه جداگانه مبادرت به صدور حكم نموده با شرح مختصر از جريان امر و مسير پرونده كه نهايتا" دادسراي عمومي درخواست تعيين مجازات متهم بر طبق ماده 13 قانون صدور چك نموده و با استناد به اظهارات طرفين و اظهارات مطلعين قضيه و توجه به قرار منع پيگرد شكايت (الف )عليه (ب ) مبني بر خيانت در امانت جرم انتسابي متهم را محرز تشخيص بر طبق ماده فوق الذكر متهم را به تحمل يك سال حبس و پرداخت جزاي نقدي معادل يك چهارم تمام وجه چك شماره 19968199/2/71  و پرداخت وجه چك به مبلغ هفده ميليون و پانصد هزار تومان به اضافه يك چهارم وجه همان چك به عنوان خسارت معنوي در حق (ب ) وبه استناد ماده 141 قانون تعزيرات به تحمل چهار ماه حبس در قبال نشر اكاذيب حكم محكوميت صادر كرده است. وكيل محكوم عليه طي لايحه وارده 26781 18/11/72 شرحي به دادستان عمومي تبريز نوشته و درخواست كرده بر وفق بندج ماده 11 ( قانون تجديد نظرآراء دادگاهها  ) پرونده را مورد مطالعه واقدام قرار دهند. دادنامه به تاريخ 27/11/72 به وكيل محكوم عليه ابلاغ شده كه طي لايحه وارده 72927/12/72 تجديدنظرخواهي در هشت صفحه شده كه هنگام شور قرائت خواهد شد. قاضي صادر كننده حكم به همين تاريخ اعلام كرده اعتراض وكيل محكوم عليه دادنامه صادره وارد نيست دستور ارسال پرونده را به ديوان عالي كشورداده دادستان انقلاب و عمومي تبريز به تاريخ 3/12/72 جريان پرونده همچنين ايراداتي كه به حكم دادگاه وارد مي باشد در پاسخ دستور دادستان كل به آن مقام گزارش نموده ، آقاي قاضي صادر كننده حكم مجددا" هم به تاريخ 12/12/72 بقاء در عقيده خود را مجددا" اعلام كرد. ايرادات آقاي داديار اجمالا" اين است كه  گواهي عدم وصول از بانك دريافت نشده  (الف ) در برگهاي 3و11 گفته به تاريخ 18/2/72 چك را گرفته تاريخ آن 19/2 بوده و بنابراين چك وعده دار است احتمالا" بازپرس به همين دليل موضوع را كلاهبرداي تلقي كرده با اينكه (الف ) امضاي چك را متعلق به خود دانسته و تاريخ و متن را از آن خود ندانسته و اينكه ميگويد چك بابت ملك است لازم بوده در خصوص موارد و اينكه كدام يك مورد معامله بوده تحقيقات كافي و بيشتر مي شد. دادگاه به استناد ماده 13 قانون صدور چك حكم داده در صورتي كه بنابر مقررات جزاي نقدي يك چهارم كسرموجودي مي باشد به باضافه يك چهارم ديگر به عنوان خسارت معنوي 000 در مانحن فيه ضمن اينكه دارنده چك در دادخواست تقديمي صرفا" وجه چك رامطالبه نموده و خسارت ديگري مطالبه نكرده با توجه به اينكه قانون بعدي اخف از قانون قبلي بوده تكليف ماده 11 قانون مجازات اسلامي عمل نشده از طرفي مشخص نيست منظور از خسارت معنوي چيست و نتيجه گيري شده راي تجديدنظرخواسته از نظر ثبوت شرعي و قانوني كاملا" مخدوش مي باشد پرونده به ديوان عالي كشور ارسال به اين شعبه ارجاع شده است.
هيات شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد پس از قرائت گزارش عضو مميز واوراق پرونده و نظريه كتبي داديار ديوان كشوراجمالا" مبني بر صدور راي شايسته قانوني مشاوره نموده چنين راي مي دهند:
با توجه به مجموع اوراق پرونده از جمله مفاد صورتجلسه محاكمه و مفاد حكم صادره و با توجه به مفاد لايحه تجديدنظرخواهي وكيل محكوم عليه و ايرادات وارده از جانب دادستان عمومي ...  دادنامه تجديدنظرخواسته را مستندا" به بند د از ماده 6 و بندج ازماده 11 قانون تجديدنظر آراء دادگاهها نقض و رسيدگي را به شعبه ديگر دادگاه ارجاع مي نمايد.
رئيس شعبه ...                  مستشار دادگاه ... 
مرجع :
كتاب مسائل پيرامون چك درآراي قطعيت يافته دادگاهها
تاليف يداله بازگير،نشرعصرحقوق باهمكاري حقوقدان ،چاپ نخست
تابستان 1378
145