رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده :1311/3040
شماره دادنامه :510/11
تاريخ رسيدگي :18/7/69
تجديدنظرخواه :  ... 
تجديدنظرخواسته : دادنامه شماره 69187 صادره از شعبه 7دادگاه كيفري يك  ... 
مرجع رسيدگي : شعبه يازدهم ديوان عالي كشور
هيئت شعبه   : آقايان  ... 

خلاصه جريان پرونده :به موجب كيفرخواست شماره 281237/8/65 دادسراي عمومي  ...  (الف )15 ساله به اتهام قتل عمدي مرحوم (پ ) تحت تعقيب قرار گرفته و برابر ماده يك  قانون حدود و قصاص “ درخواست “  مجازاتش شده است. دلايل اتهام عبارتست از 1 شكايت اولياي دم 0 2 اظهارات مطلعين و ناظرين به هنگام وقوع حادثه 3 گزارش معاينه جسد بدين خلاصه كه متهم و مقتول (حسب اظهارات اوليه متهم )ب (ح ) و (ه) با قايق به داخل غارعلي صدر مي روند. متهم اظهارداشته “ است :”  (مقتول قصد آوردن سنگ داشت. قصد داشت كه سنگ را ازكنار غار بردارد. به داخل آب افتاد سعي ما براي نجات او بي نتيجه ماند و برگشتيم 0) چند روزي مراتب را اعلام نمي نمايندتااينكه به دنبال پي گيري پدر و بستگان مقتول و كشف جنازه در غار به شرح صفحه 30 پرونده كه وضع ظاهري وي صورتجلسه گرديده “ است.”  باتحقيقات بعدي متهم اعتراف مي نمايد كه از پشت او را هل دادم و شوخي و روي ناداني بود.(ح ) نيز مراتب را تاييد مي نمايد. مرگ حسب گزارش معاينه جسد خفگي در آب اعلام شده “ است.”  (ه) كه پسرعموي مقتول مي باشد از موضوع اظهار بي اطلاعي نمود و بيان داشته : (آن روز در غار نبودم 0) پدر و مادر متقول از متهم به قتل عمدي شكايت داشته تقاضاي قصاص نموده و بيان داشته اند: (به تحريك يك فاميل وپدرش بود كه با آنها سابقه دعوي داريم و جاي چنگ و دستهاي فرزندم روي سنگهاي كنار غار ديده شده كه مي خواسته خود را نجات دهد.اگر آنها قصد كمك مي داشتند مي توانستند او را نجات دهند.)
اولياي دم شرح شكايت و جريان غرق شدن فرزندشان را به شرح صورتجلسه مورخه هفتم مهرماه 1366 در شعبه هفتم دادگاه كيفري يك بيان داشته اند و متهم نيز اظهار داشته است.(مقتول مي خواست با پارو سنگ بشكند كه افتاد توي آب و ما نتوانستيم او را نجات بدهيم و (ه) گفت چيزي نگوييد كه مارا مي كشند و ما ترسيديم و به كسي خبر نداديم و قبلا" كه گفته ام او را هل دادم از روي تهديد بوده و از ترس اين حرف را زدم 0) سپس متهم اضافه نموده كه (مقتول قصد داشت از داخل آب سنگ بردارد پاي او را گرفتم كه توي آب نيفتد چون مي خواست مرا هم با خودش بكشد داخل آب او را رها كردم 0)
پس از استماع مدافعات وكيل متهم كه وي را بي تقصير دانسته و همچنين (ه) در تحقيقات بعدي اظهار داشته ( در آن روز من در غار نبودم و از اتفاقي كه افتاد بي اطلاعم 0) و همچنين حسن  ...  در تحقيقات بعدي در دادگاه از موضوع اظهاربي اطلاعي نموده و بيان داشته (من تقاضاي قصاص نموده اند متهم در آخرين جلسه خود را بي اطلاع از مووضع دانسته است. با استماع آخرين دفاع دادگاه  ...  با توجه به اظهارات قبلي متهم و خصومت بين پدر و عمومي متهم و پدر مقتول و ساير محتويات پرونده حكم به قصاص نفس صادر مي نمايد. ضمنا" دادگاه اضافه نموده كه (به اولياي دم اذن داده مي شود متهم را قصاص نموده و بكشند يا اينكه قصاص را تبديل به ديه نموده ويا وي را مورد عفو قرار دهند.) با اعتراض محكوم عليه دادگاه حكم را تائيد مي نمايد. پرونده به ديوان عالي كشور ارسال شده است. هئيت شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد و پس از قرائت گزارش آقاي  ...  عضو مميز و اوراق پرونده و نظريه كتبي آقاي  ...  داديار ديوان عالي كشور اجمالا" مبني بر نقض دادنامه شماره 69187 فرجام خواسته مشاوره نموده چنين راي مي دهند:
(بسمه تعالي 0 حكم تجديدنظرخواسته از جهات زير مخدوش و در خور نقض است.
(1 - در مورد سن متهم دقيقا" بررسي و تحقيق نشده است كه آيا به هنگام وقوع جرم 15 سال تمام داشته يا خير؟ 2 - با فرض احراز بلوغ شرعي و اينكه محكوم عليه مقتول را به داخل آب انداخته باشد با توجه به سن متهم و لحاظ شغل مقتول و نحوه برخورد وافتادن مقتول به داخل آب به شرح اظهارات اوليه متهم و گواه و عدم احراز قصد متهم به قتل و اينه عمل وي نوعا" كشنده نبود مورد از مصاديق قتل عمدي نمي باشد نتيجتا" با توجه به جهات ياد شده حكم فوق الاشعار نقض و رسيدگي مجدد به شعبه ديگر كيفري يك ارجاع مي شود.)

مرجع :
كتاب قتل عمد، جلداول ، تاليف يداله بازگير،ازانتشارات ققنوس چاپ اول ،چاپ ديبا، سال 1376

69