رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده : 726/3722
شماره دادنامه : 1265/26
تاريخ رسيدگي : 7/5/71
مرجع رسيدگي : شعبه 26 ديوان عالي كشور
هيئت شعبه   : آقايان  ... 

خلاصه جريان پرونده : آقايان 1 احمد.00 فرزند.00 ،40 ساله 2 هوشنگ  ...  فرزند.00،45 ساله رئيس خدمات فني 3 حسينعلي  ...  فرزند.00،39 ساله مسئول اداره نوسازي مهمند به شركت در يك فقره قتل غيرعمدي نسبت به مرحوم رمضان  ...  در اثر بي توجهي و مسامحه و سهل انگاري در وظايف محوله از سوي اداره برق 0 بدين شرح كه آقايان براي انتقال سيم برق  ...  از پايه هاي قديمي به پايه هاي جديدوارد عمل شدند. اداره برق يك مسير را قطع كرده ، ولي مسير ديگررا قطع نكرده بود كه بر اثر اتصال دو سيم جريان برق وصل مي شود و منجر به فوت مرحوم رمضان مي شود.
پدر مرحوم ررمضان طي نامه اي خطاب به رئيس اداره برق  ... 0 مي نويسد: (چرا سهل انگاري در كار مي كنيد، اين چندمين قرباني است كه اين راه مي دهد.) رئيس اداره برق جواب مي دهد: ما تجربه نداشتيم و شما به هركجا كه مي خواهيد شكايت كنيد.)
نظر به شكايت اولياي دم دادسراي عمومي  ...  به دلايل موجود در پرونده طي كيفرخواست شماره 2553/6/69 تقاضاي مجازات متهمين را كرده است. سپس دادگاه كيفري يك  ...  شعبه 7 پس از بررسي پرونده هر سه متهم را به پرداخت يك ديه كامله مشتركا" (ثلاثا") محكوم نوده است. حكم صادره از طرف يكي از متهمين مورد اعتراض واقع شده و دادگاه با بقاء بر راي خود پرونده را به ديوان عالي كشور و به اين شعبه ارسال نموده است.
ضمنا" نظريه هاي متعددي از كارشناسان اداره كار و گزارش اداره برق منطقه و نظريه كارشناسان و بازرسان اداره كار و شرح وظايف متهمين ضميمه شده است.
هيئت شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد و پس از قرائت گزارش آقاي  ...  عضو مميز و اوراق پرونده و نظريه كتبي آقاي  ... داديار ديوان عالي كشور اجمالا" مبني بر ...  دادنامه شماره  ... فرجامخواسته مشاوره نموده چنين راي مي دهد:
(با توجه به محتويات پرونده و اظهارات متهمين و شرح وظايف هر يك از آنان و نظريه هاي كارشناسان و بازرسان اداره كار و اداره برق و با عنايت به كيفيت وقوع حادثه بايد گفت راي دادگاه در رابطه با حكم به ضمانت صحيح است همچنانكه دليل ضمانت يعني تسبيب نيز تصديق مي شود و لكن در باب اسباب هميشه سبب قريب ضامن است و اسباب بعيده و ابعد ملاحظه نمي شود.درمورد پرونده ، مسئول مستقيم رعايت جهاتايمني كه پس از تحقق آن دستور كار داده مي شود آقاي احمد است و طبق شرح وظايف او در ص 39 بايد رعايت جهات ايمني را انجام مي داد و خطوط مربوط را ارت مي كرد و درگذشت مرحوم رمضان  ...  بهترين دليل ارت نكردن مي باشد والا حادثه اي رخ نمي داد. به علاوه وي بنا به اظهارات مسئولين بالاتر و گزارش اداره برق منطقه تمرد از دستور مافوق نيز داشته و لذا ضمانت نامبرده در رابطه با ديه ابرام مي گردد و تنها سبب قريب مي باشد و حسينعلي و هوشنگ سبب بعيد هستند و در شرح وظايف حسينعلي و هوشنگ نيز نظارت بر رعايت  اصول ايمني هست و اين معني دلالت دارد كه سببيت آنان در طول سببيت احمد و وظيفه او مباشرت در رعايت كردن بوده و خلاصه جنس سبب موجب ضمانت نمي گردد والا بايد از وزير نيرو و آقاي  ... و ...  همه ضامن ديه باشند. البته آقايان هوشنگ و حسينعلي سزاوار توبيح اداري و تربيتي وفق ماده 17  قانون مجازات اسلامي مي باشند و در نتيجه راي دادگاه نسبت به ضمانت آقاي احمد ابرام مي گردد ونسبت به بقيه نمي تواند مورد تصديق باشد. در صورتي كه دادگاه اين راي و استدلال را بپذيرد راي را اصلاح نمايد والا جهت رسيدگي به شعبه همعرض ارسال شود.)

مرجع :
كتاب قتل شبيه عمد و خطاي محض ، جلداول ، تاليف يداله بازگير
ازانتشارات ققنوس ،چاپ اول ،چاپ ديبا، سال 1376

79