رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي : 17/10/69     شماره دادنامه : 920/22 مرجع رسيدگي : شعبه 22 ديوانعالي كشور
خلاصه جريان پرونده :
در تاريخ 4/5/69 آقاي نور علي بطرفيت : 1-خانم اشرف السادات 2- آقاي فرجاد دادخواستي بخواسته صدور حكم الزامي به تحويل مبيع مقوم بمبلغ دويست ويكهزار تومان تقديم دادگاه حقوقي يك كرج نموده كه بشعبه اول ارجاع گرديدوخلاصتا“ توضيح داده خواندگان بموجب سند رسمي ششدانگ يك دستگاه ساختمان تجاري مسكوني احداثي را باينجانبان فروخته ومتعهد شده اند كه در تاريخ اول آذرماه 68 املاك مورد معامله را تحويل دهند  ليكن متاسفانه تاكنون از انجام اين تعهد خودداري نموده اند بنا براين استدعاي صدور حكم بشرح خواسته را دارد ودر ضمن مبلغ هشت ميليون ريال باقيمانده حسب دستور دادگاه برداشت خواهد شد ودر مورد وجه الزام تخلف بعد ا“ جداگانه اقدام خواهد شد مستندات فتوكپي سند مالكيت وسند رسمي انتقال وبرگ خلاصه معامله انتقال مي باشد با تعيين وقت وابلاغ بطرفين آقاي قدرت باتقديم يك برگ وكالتنامه خود را وكيل خواهان معرفي وضمن لايحه تقديمي خلاصتا“ اظهار داشته كه خواندگان پرونده طي پرونده 69/4/593 حقوقي دوكرج عليه موكب دعوايي بخواسته جلوگيري از عمليات اجرايي وفسخ معامله اقامه كرده اند كه چون دو پرونده داراي منشاء واحد است گواهي لازم صادرشود تاتقديم شعبه چهارم دادگاه حقوقي 2كرج شود تابا ضميمه شدن دو پرونده تواما “ مورد رسيدگي قرار گيرد طبق صورتجلسه مورخه 2/7/69 آقاي وكيل خواهان ضمن لايحه تقديمي خلا صتا“ اظهار داشته كه  در تكميل دادخواست بعرض مي رساند كه خواسته موكل ابطال قرار تامين 28- 28/4/69 مربوط به پرونده 69/4/593 صادره از حقوق دوكرج وصدور حكم داير بر فك رهن وتخليه عين مرهونه وتحويل آن به موكل وسيله دفتر اسناد رسمي شماره 27 كرج مي باشد موكل ششدانگ پلاك 1550 فرعي مفروز وعجزي شده از 469 فرعي از پلاك155 اصلي واقع در در اراضي جواد آباد كرج را به صورت مشتمل بر رهن در تاريخ 11/4/68 شمسي از خواندگان ابتياع كرده است كه سند رسمي آن نيز بنام موكل ششدانگ پلاك 1550 فرعي مفروز وعجزي شده از 469 فرعي از پلاك 155 اصلي واقع در اراضي جواد آباد كرج را به صورت مشتمل بر رهن در تاريخ 11/4/68 شمسي از خواندگان ابتياع كرده است كه سند رسمي آن نيز بنام موكل صادر وتحويل وي شده است مورد معامله در قبال مبلغ هشت ميليون ريال كه بر ذمه موكل است بصورت رهن در يد خواندگان با قيمانده است وقرار آن بوده كه در اول آذرماه 68 خواندگان با دريافت  مبلغ مرقوم تحويل موكل دهند با تراضي خواندگان وتوافق وجمله منعكس در سطر بيست وسوم پيش نويسي سند كه عينا“ چنين نوشته شده است ((خريدار مي تواند موعد مقرر (اول تيرماه 68 ) تاده روز از اين دفتز تقاضاي صدور اجراييه نمايد وپس از انقضاي ده روز مرقوم مرجع رسيدگي دادگاه صالح خواهد بود ) با مراجعه بشعبه چهارم دادگاه حقوقي كرج بدون آنكه استحقاقي داشته باشند با  سپردن خسارت احتمالي قرارتوقيف عمليات اجرايي را اخذ نموده اند در صورتيكه طبق مقررات وموازين ثبتي علي الخصوص قانون ثبت چنين اجازه اي نداشته است اگر موكل نسبت پرداخت ديني كه بر ذمه اواست درحق خواندگان عدول  مي كردآنها مي توانستند طبق قانون ثبت از طريق همان دفتر خانه صادر كننده سند براي وصول طلب خويش اقدام كنند استناد شعبه چهارم دادگاه حقوقي 2 كرج قانون اصلاح بعضي ازمواد ثبت وقانوني دفاتر اسنادرسمي فاقد وجاهت قانوني است زيرا لازم بوده حداقل از دفتر اسناد رسمي شماره 27 كرج استعلام مي فرمود دايربراينكه آباد متقاضي صدور اجراييه كل موكل باشد دين خود را در قبال فك رهن سپرده يا خير ؟ واگر متقاضي صدور اجراييه دين خود را بدفترخانه مربوطه سپرده باشد جلوگيري از عمليات اجرايي منطبق با قانون نخواهد بود هرچندكه در سندموعد معيني براي پرداخت دين تعيين شده باشد كليه معاملات باحق استرداد ومشتمل بر رهن بر اساس قانون ثبت صورت مي گيرد علي ايحال سند مورد معامله رسما“ بموكل منتقل ومبلغ هشت ميليون ريال كه موكل مديون خواندگان طي چك نزد بانك صادرات شعبه باغ آزادي تهران ودر حق خواندگان كارسازي نشده وآنان مي توانند وصول نماينده دادگاه پس از ملاحظه لايحه مذكور وتوضيحات وكيل خواهان وملاحظه پرونده مربوطه واصله ازشعبه چهارم دادگاه حقوقي دو انعكاس خلاصه آن در اين پرونده سرانجام دادگاه پس از كسب نظر آقاي مشاور طبق دادنامه شماره 321- 1/8/69 خلاصتا“ چنين راي صادر كرده است (( در خصوص تقاضاي خانم اشرف السلطنه وآقاي فرجاد شهرت هردو 000 مبني بر توقيف عمليات اجرايي موضوع برگ اجراييه شماره 2424 مورخه 31/3/69 صادره از دفتر اسناد رسمي شماره 27 كرج ابطال آن با عنايت  به مندرجات سند رسمي 43553 مورخه 7/4/68 تنظيمي در دفتر خانه شماره مرقوم فيما بين نامبردگان وآقاي نورعلي راجع باينكه خريدار حداكثر تاده روز از تاريخ 1/1/68 در صورتيكه عدم تخليه فروشندگان مي توانند تقاضاي صدور اجراييه مبني بر تخليه ملك ابتاعي خود رااز دفترخانه شماره 27 كرج نمايد در حاليكه اجراييه نظر درتاريخ 31/3/69 خارج از مهلت مقرره اصدار گرديده كه وجاهت نداشته وچون از طرفي خوانده اين دعوي وكيل مشاراليه دليلي كه دلالت صدور اجراييه تخليه را در مهلت مقررنمايد ابراز نداشته عليهذا دعوي خواهانها وارد وثابت بوده ضمن توفيق عمليات اجرايي حكم بر ابطال اجراييه شماره 2434 مورخه 31/3/69 صادره از دفتر خانه شماره 27 كرج صادر واعلام مي نمايد ومقرر مي دارد دفتر ضمن ابلاغ راي دادگاه بطرفين مراتب بدفترخانه شماره 27 نيز اعلام گردد ))
درخصوص دعوي آقاي نورعلي بطرفيت خانم اشرف السلطنه وفر جاد ذيلا“ مبادرت بصدور نظريه مي نمايد .
نظريه دادگاه
( با عنايت به مجموع اوراق پرونده ولايحه تقديمي آقاي وكيل خواهان دعوي مطروحه وارد بنظر مي رسد باين توضيح كه خواهان هنگام تحويل مبيع مي بايستي مبلغ هشت ميليون ريال را نقدا“ به خواندگان تسليم نمايد )آقاي فرجاد وخانم اشرف السلطنه بنظريه مذكور اعتراض كرده وخلاصتا“ مطالبي درمورد اينكه سابقه سي سال فرهنگي داشته وخريدار از سادگي وحسن نيت ما سوء استفاده نموده پس از امضاي سند از دادن پول نقد خوداري كرده كه بلحاظ عدم پرداخت ثمن بموقع خسارات زيادي باينجانبان وارد شده است كه مبادرت به لايحه جوابيه از طرف آقاي وكيل خواهان شده است پس از ارسال پرونده بديوانعالي كشور وارجاع آن باين شعبه اينك در وقت بالا هيئت شعبه تشكيل با بررسي محتويات پرونده ومشاوره بشرح زير اظهار نظر مي نمايد
((بسمه تعالي ))
نظريه – مطالعه محتويات پرونده اعتراض معترضان بنظريه دادگاه بنحوي نيست كه موثر در رد نظر دادگاه باشد با توجه اينكه نظريه مزبور صحيحا“صادر شده لذا ضمن رد اعتراض مزبور تاييد مي شود