رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي : 22/1/71
شماره دادنامه : 12/3
مرجع رسيدگي  : شعبه سوم ديوان عالي كشور

خلاصه جريان پرونده :
در تاريخ 15/1/69 به آقاي (و) به وكالت از آقاي (ش ) و شش نفر ديگر دادخواست به طرفيت اداره آموزش وپرورش قائمشهر(قائم مقام پيشاهنگي ) به خواسته الزام خوانده به خلع يد از حدود چهار هكتار زمين مقوم به دو ميليون و يكصد هزار ريال به دادگاه حقوقي يك قائم شهر تقديم و توضيح داده برابر مدارك موجود و سوابق ثبتي موكلين مالك و متصرف بخش بزرگي از اراضي و مراتع قرين مجدين پلاك 144 فرعي از28 اصلي بخش 16 ثبتي قائم شهر بوده و زمين واقعه در ضلع غربي خانه سراي با مساحت حدود2/1/6 هكتار از جمله آن است. سابقا" سازمان منحله پيشاهنگي از غيبت مورث موكلين سوءاستفاده كرده و مقدار 4 هكتار از كل زمين ياد شده را غصبا" به تصرف خود درآورده و سبب مملك براي تصرف نداشته 0 موضوع از مصاديق ماده 308 قانون مدني است فلذا به استناد ماده مذكور و مواد322و334و325و 327قانون مدني و ماده واحده قانون انحلال سازمان پيشاهنگي تقاضاي رسيدگي و صدور حكم بااحتساب خسارات متعلقه را نموده و متذكرشده تصرف فعلي بسيج مستضعف  ن با توجه به پرونده كلاسه 27471ح اماني و موقتي است و تكميلي نمي باشد و براي اثبات ادعا فتوكپي سند شماره 650888/5/41 و صورت جلسه مورخه 22و24/4/52 را ضميمه و به مندرجات پرونده فوق الذكر استناد و تحقيق  ومعاينه محلي را نيز تقاضا كرده است. دادگاه بعداز مطالبه پرونده استنادي ( در جلسه دادگاه ) وكيل خواهانها اظهار مي دارد بودن زمين پلاك مورد بحث واقع در آنچه كه ظاهرا" ملي شده پلاك 3/40 بخش 16 مي باشد و دادگاه با نظر مشاور از اداره منابع طبيعي سابقه ملي اعلام شدن و رقبه متنازع فيه را با مدارك مربوطه مطالبه مي كند واداره مزبورفتوكپي نامه شماره 309253/5/50 وزارت منابع طبيعي را بانضمام رونوشت تصويبنامه شماره 268758/5/50 هيئت وزيران در مورد واگذاري 4 هكتار از اراضي جنگلي واقع در قريه مجدبن شاهي را به سازمان پيشاهنگي ايران جهت تشكيل اردوهاي تربيتي ارسال مي دارد وسازمان اوقاف و امور خيريه فتوكپي گواهي ثبتي شماره 132359/3/65 اداره ثبت اسناد شهرستان قائم شهر را به وقفيت يك سهم از 5/7سهم از 15 سهم از سه دانگ از كل شش دانگ پلاك 38و39 اصلي (15سير) ارسال و اضافه مي كند علي الاصول سهام موقوفه در قطعات مجزا شده از اصلي تسري دارد0 دادگاه بعد از وصول پاسخ استعلامات ختم دادرسي اعلام و با عنايت به اينكه خلع يد مستلزم اثبات مالكيت است و دليلي بر مالكيت پلاك مورد بحث در محدوده مورد ادعا ارائه نگرديده و با توجه به پاسخ منابع طبيعي دائر بر اينكه قطعه مذكور به موجب تصويبنامه شماره 268758/4/50 به سازمان پيشاهنگي واگذار گرديده و ملك مزبور نيز در موافقت وزارت منابع طبيعي نيز رسيده مضافا" اينكه مقداري از اراضي مجدبن موقوفه مي باشد لذا ادعا بر ملك غير مردودو دادگاه نظر بر رد دعوي ابراز مي دارد نظريه دادگاه در تاريخ 20/6/70 به وكيل خواهان ابلاغ بشرح لايحه ثبت شده به شماره 23227/7/70 اعتراض مي كند0 پرونده متعاقبا" به دفتر ديوان عالي كشور و اصل رسيدگي به اين شعبه ارجاع شده است.
هيئت شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد پس از قرائت گزارش آقاي رئيسيان عضو مميز واوراق پرونده مشاوره نموده چنين راي مي دهند

راي
چون نظريه استنباطي دادگاه در تاريخ 20/6/70 به وكيل خواهانها ابلاغ گرديده و لايحه اعتراض در خارج از موعد مقرر قانوني ( با رعايت مسافت ) واصل و به شماره 23227/7/70 ثبت دفترگرديده دادگاه مجاز بوده راسا" مبادرت به صدور راي نمايد و در اين قبيل موارد كسب نظر ديوان عالي كشور ضروري نيست 0 مقرر مي شود پرونده جهت اقدام مقتضي به دادگاه مربوطه اعاده گردد0

مرجع :
كتاب سقوط تعهدات - ضمان قهري - به اهتمام يداله بازگير
انتشارات فردوسي - چاپ اول 1379  - چاپ دريا