رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

نظريه شماره : 1658/7 8/ 4/62

سئوال  با توجه بماده 1235 قانون مدني آيا قيم ميتوانددر خصوص اسناد سجلي مولي عليه و اصلاح آن و ياتغيير نام خانوادگي او دخالت و اقدام نمايد يا خير؟

نظر مشورتي اداره حقوقي بشرح زير است :
طبق صريح مادتين 1207و1208 قانون مدني اشخاص غير رشيد و مجانين از تصرف در اموال و حقوق مالي خويش ممنوع هستندواين وظيفه در زمان حيات پدر و يا جد پدري بر عهده آنان ودرصورت نبودن آنهاطبق مقررات قانون امورحسبي برعهده وصي ياقيم خواهدبود0
ماده 1183 قانون مدني مقرر داشته كه قيم دركليه امورمربوط به اموال وحقوق مالي نماينده مولي عليه خويش ميباشد0اختيارات و وظائف قيم همان اختيارات و وظائفي است كه ولي قهري درعهده دارد، بعلاوه قيمومت ازمسائل تابعه احوال شخصيه ميباشدكمااينكه در ماده 1227 قانون مدني بالاصراحه يادآوري گرديده كه فقط كسي را محاكم و ادارات و دفاتر ساناد رسمي به قيمومت خواهندشناخت كه نصب او مطابق قانون توسط محكمه يا از طرف محضري بعمل آمده باشد كه قانونا" قائم مقام محكمه شرع محسوب شود0ماده 79قانون امور حسبي قيم را موظف نموده كه دراصلاح وتربيت محجوراهتمام ورزد و در امور او رعايت مصلحت را بنمايد0 در ماده 85 قانون امورحسبي تصريح گرديده كه قيم حتي متواند اجازه اشتغال بكار يا پيشه بمولي عليه خود بدهد0 ماده 16 قانون ثبت احوال اعلام و امضاء سند ولادت را در صورت نبودن ولي قهري بعهده قيم ياوصي يا امين گذاشته است 0 بنا بجهات فوق با توجه به اينكه صغار يا محجورين از مداخله در امور اموال خويش ممنوع ميباشندوولي يا قيم يا وصي از طرف آنان در امور مالي و حقوقي آنان مداخله خواهند نمود، لذا تقديم دادخواست بمراجع قضائي دائربراصلاح شناسنامه وامثال آن بر عهده ولي قهري ياوصي ياقيم خواهدبود0

مرجع : مجموعه نظرهاي مشورتي اداره حقوقي دادگستري جمهوري اسلامي ايران درمسائل مدني ازسال 1358 به بعد
تهيه وتنظيم :  غلامرضاشهري ،امير حسين آبادي
ناشر:  روزنامه رسمي جمهوري اسلامي ايران

93