رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده : 6/273521
شماره دادنامه : 268
تاريخ رسيدگي : 5/10/70
فرجامخواسته : دادنامه شماره 7683/7/70 صادره ازشعبه 17دادگاه كيفري يك ... 
مرجع رسيدگي : شعبه 27 ديوان عالي كشور
هيات شعبه   : آقايان  ... 

خلاصه جريان پرونده : آقاي (الف ) فرزند ... 45 ساله متهم است به قتل عمدي مرحوم آقاي (ب ) در اثر تيراندازي ، بدين شرح كه طبق گزارش اداره كل حفاظت محيط زيست... حدود ساعت 5/16 روز 30/8/69 تعداد سه نفر از  مامورين گارد اجرائي اين اداره درمنطقه حفاظت شده به چهار نفر شكارچي مختلف كه برخلاف مقررات و موازين جمهوري اسلامي هر يك داراي يك قبضه سلاح از انواع برنو، ژ3، كلاش  ام يك بوده اند برخورد مي نمايند.  مامورين با تاكتيك خاص خود از عوارض زمين استفاده (مي كنند) و تا حدود2.. 1..  متري متخلفين كه مامورين گارد از وجود آنان در پشت سرخود بي اطلاع بوده اند مورداصابت رگبار قرار مي گيرند كه دو نفر از مامورين از جمله متهم از ناحيه پا و دست و صورت مجروح مي گردند و مقتول در اثر اصابت گلوله كشته مي شود البته در صفحه 84 فاصله درگيري را حداقل 50 متر و حداكثر120متر نوشته كه به هم تيراندازي نموده اند. 
شاهد عيني كه همراه مقتول بوده در صفحه 18 وغيرآن گفته :(حدود ساعت 4 بعدازظهرمشغول راه رفتن بوديم كه يكمرتبه به ما ايست دادند. اسلحه برنو در دست مقتول بوده مامورين سه نفر بودند، ما دونفر پا به فرار گذاشتيم.  آنها مرتب به سمت ما تيراندازي مي كردند.  مقتول به عقب برگشت و به حالت سرپائي تقريبا" چهار مرتبه تيراندازي كرد. در حدود40 متر فاصله داشتيم و متهم از عقب به مقتول شليك كرد و او را به قتل رساند.  مقتول چند قدم يك بار تيراندازي مي كرد و تيراندازي از طرف قاتل و مقتول هر دو بود. ) يكي از مامورين گارد به نام آقاي (ج ) ...  در صفحه 63 و غير آن گفته : ( به محض رسيدن به بالاي صخره از ناحيه ديگري از سوي 5نفر غير از چهارنفري كه با دوربين آنها (را) ديده بوديم مورد تير اندازي قرار گرفتيم و تيراندازي از دو طرف شروع و شايد بيش از20 تير از دو طرف رد و بدل شد. ) مامور ديگري در صفحه 46گفته :( يك مرتبه صداي تير شروع شد بدون اينكه فرصتي داشته باشيم. اين تير اندازي از ناحيه 5نفري كه در قسمت غربي ايستاده بودند شد كه يك بار به طرف من آمد و من مورد اصابت يك گلوله از ناحيه ساق پا و يك تركش قرار گرفتم. ) مامور ديگري در صفحه 8گفته :(درگيري حدود نيم ساعت به طول انجاميد. ) دو مامور ديگردرصفحات 90و91گفته اند: (هم به صورت پراكنده و هم به صورت رگبار(صداي ) تيراندازي به گوش 8 مي رسيد. )
متهم در تمام مراحل تحقيق بزه انتسابي را انكار كرده وگفته : (ازجانب حقير حتي يك تير هم شليك نشده و نمي دانم چه كسي او را به قتل رسانده . ) مامور ديگري در صفحه 29 گفته : (برابر كلام الله نمي دانم مقتول توسط چه كسي كشته شده . ) اسلحه دار اداره حفاظت و محيط زيست در صفحه 80 نوشته : (سلاح متهم كاملا" تميز و فاقدهر گونه آثار تيراندازي است.) در گواهي پزشكي صفحه 39 نوشته شده : (متهم از ناحيه بازو و شانه و ساعد دست چپ و كنار چپ صورت و گونه راست مورد اصابت گلوله قرار گرفته است.
بر اساس شكايت ولي دم دادسراي عمومي  ...  به موجب كيفرخواست شماره 20201888/10/69 تقاضاي تعيين كيفر كرده و دادگاه كيفري يك ...  شعبه 27طي دادنامه شماره 7683/7/70 با توجه به محتويات پرونده و به فرض احراز بزه انتسابي نوشته است : (عمل متهم از مصاديق بند يك ماده 33 قانون مجازات اسلامي و دفاع مشروع بوده ) وبه برائت متهم راي صادر نموده (است ) كه مورداعتراض مادر مقتول قرارگرفته مبني بر اينكه (متهم بر خلاف وظيفه قانوني از پشت شليك نموده و اورا به قتل رسانده و حمله از پشت نمي تواند دفاع مشروع تلقي گردد، چون در حال فرار بوده ) و لذا تقاضاي تجديدنظر كرده و دادگاه مزبور به نظر خود باقي مانده و پرونده جهت تجديد نظر به شعبه 27 ديوان عالي كشور ارسال گرديده است.
هيات شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد و پس از قرائت گزارش آقاي ...  عضو مميز و اوراق پرونده و نظريه كتبي آقاي ...  داديار ديوان عالي كشور اجمالا" (مبني برابرام ) دادنامه شماره 683 7/7/70  فرجامخواسته مشاوره نموده چنين راي مي دهد:
(بسمه تعالي.  با توجه به محتويات پرونده 691010ك 17 كيفري يك ...  و امعان نظردرآن درخواست تجديدنظر با هيچ يك از موارد مذكور در ماده 6 قانون تجديدنظر مصوب سال 1367 تطبيق نمي كند و بارد درخواست تجديدنظر حكم شماره 7683/7/70 شعبه 17 دادگاه كيفري يك ابرام مي گردد و پرونده به مرجع مربوطارجاع مي گردد. )

مرجع :
قانون مجازات اسلامي درآيينه آرا ديوان عالي كشور(قتل عمد)جلد2 تاليف يداله بازگير ،انتشارات ققنوس ،چاپ اول ، 1376
50