رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

نظريه شماره : 289/7-28/1/61

سئوال  شخصي تمام دارائي خود رابنفع زوجه اش كه تنهاوراث او هم هست وصيت نموده است 0 آيا چنين وصيتي قابل اجراء است يا نه ؟

نظر مشورتي اداره حقوقي بشرح زير است :
با توجه بصراحت ماده 949 قانون مدني در خصوص اينكه چنانچه زوج فوت كند و وراث ديگري بجز زوجه نداشته باشد زوجه فقط نصيب خود را ميبرد و بقيه تركه در حكم مال اشخاص بلاوارث و تابع ماده 866 خواه بود و با عنايت بماده 866 همان قانون كه مقرر ميدارد در صورت نبودن وارث امر تركه متوفي راجع به حاكم است و با التفات بماده 843 قانون مذكور كه وصيت زائد برثلث تركه را نافذ ندانسته است مگر با اجازه ورثه ، چنين استفاده ميوشد كه در مواردي كه وارثي جهت تنفيذوصيت وجودنداشته باشد وصيت زائد بر ثلث غير نافذ است 0 و چون در مورد سئوال زوجه فقط نصيب خود را ميبرد و نسبت بمازاد برآن ، تركه درحكم اموال اشخاص بلاوارث است لذا مشاراليها نميتواند نسبت بمازادبرثلث بنفع خودوصيت را تنفيذ كند و نتيجتا" روجه فقط سهم الارث خود ردبعلاوه ثلث ماترك (بعنوان وصيت ) ميبرد و مابقي تركه مشمول ماده 866 قانون مدني ميباشد0

مرجع : مجموعه نظرهاي مشورتي اداره حقوقي دادگستري جمهوري اسلامي ايران درمسائل مدني ازسال 1358 به بعد
تهيه وتنظيم :  غلامرضاشهري ،امير حسين آبادي
ناشر:  روزنامه رسمي جمهوري اسلامي ايران

96