رای ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده     : 22/7803
شماره دادنامه   : 237/12
تاريخ رسيدگي    : 12/4/1374
تجديدنظرخواهان  : آقايان (الف ) و (ب )
تجديدنظرخواندگان : آقايان 01 (ج ) 02 (د) 04 (س ) 05 (ك ) 06(گ ) 07 (ت ) 08 (ن ) 09 (م )
تجديدنظرخواسته  : دادنامه هاي شماره 175/10174/9/72 دادگاه حقوقي يك 000
مرجع رسيدگي     : شعبه 13 ديوان عالي كشور
هيئت شعبه       : آقايان 000
خلاصه جريان پرونده : در تاريخ 15/9/69 آقاي (ش ) وكيل دادگستري كه اقامتگاه خود را در اين پرونده 000 اعلام داشته به وكالت از تجديدنظرخواندگان دادخواستي به خواسته صدور حكم به خلع يد غاصبانه از حدود 8 هكتار از اراضي ملكي موكلين مقوم به 201000 ريال و قلع و قمع و طمس مستحدثاث مقوم به مبلغ 000/400 ريال عليه تجديدنظرخواهان به دادگاه حقوقي يك 000 تقديم و با احصاء دلايلي به استعلام از اداره ثبت و تحقيقات و معاينه محلي با جلب نظر كارشناس توضيح داده به موجب سوابق ثبتي و اسناد مالكيت مالك پلاك دهكده و مزرعه و قنات 000 به شرح مالكيت مي باشند و خواندگان كه هيچ گونه مالكيتي ندارند0 در قسمتي از آن تصرف و مستحدثاني ايجاد كرده اند و حاضر به رفع يد نيستند تقاضاي صدور حكم با احتساب كليه خسارات دارد0 پلاك ملك 39 اصلي واقع در بخش 2 ثبتي 000 اعلام شده ]است [ با وصول دادخواست و ثبت به كلاسه 69379 حقوقي وقت دادرسي تعيين و طرفين دعوت شده اند0 در جلسه 20/1/70 وكيل خواهانها حضور يافته و دعوي را به نهج مسطور در دادخواست تاييد نموده و به علت عدم ابلاغ وقت دادرسي به ابلاغ وقت دادرسي به خواندگان در آدرس معينه پرونده در اجراي ماده 85 قانون آيين دادرسي مدني پروژه به دفتر ارسال شده پاسخ استعلام از ثبت اسناد طي شماره 17394/1/70 واصل و مشعر بر مالكيت خواهانهاست 0 آقاي (ش ) به شرح لايحه ارسالي ثبت شده به شماره 81022/2/70 نشاني خواندگان را روستاي 000 اعلام و اضافه نموده آقاي (ق ) براي راهنمايي جهت ابلاغ به خواندگان معرفي مي شود و ابلاغ از طريق ماده 100 قانون آيين دادرسي مدني را نيز متذكر شده ]است [0
در تاريخ 7/7/70 آقاي (پ ) وكيل دادگستري به وكالت از شركت كشاورزي و دامپروري 000 به عنوان وارد ثالث دادخواستي به خواسته ورود ثالث به دعوي قلع يد و قلع قمع مستحدثات پرونده كلاسه 69379 دادگاه حقوقي يك 000 عليه متداعيين پرونده قبلي تقديم و با انضمام وكالتنامه  فتوكپي وكيل مديريت 3 فتوكپي مصدق اسناد رسمي قطعي غيرمعقول  فتوكپي با استعلاميه اداره ثبت اسناد 000 به مركز كشاورزي 000 فتوكپي مصدق نامه هاي آقايان (ع ) و (غ ) و (ص ) در مورد دو حلقه چاه عميق فروخته شده به شركت موكل فتوكپي مصدق پروانه هاي دو حلقه چاه عميق ملكي به موكل به شماره 000 و موافقتنامه تغيير نام اين دو حلقه چاه از نام مالكين قبلي به نام شركت موكل  فتوكپي مصدق مجوز تغيير محل چاه عميق موضوع پروانه شماره 1301/193885/4/64 كه ملاحظه پرونده به پلاكهاي 67 اصلي بخش 2 000 و 39 اصلي آن و جلب كارشناس و معاينه و تحقيق محلي  ملاحظه پرونده هاي چاههاي عميق به پروانه هاي شماره مذكور در فوق از اداره امور و بررسي و حفاظت منافع آب استان 000 و پرونده كلاسه 69379 دادگاه حقوقي يك 000 توضيح داده 9 نفر خواهانهاي دعوي پرونده كلاسه 69379 دادگاه حقوقي يك 000 دعوي مذكور را عليه خواندگان آن پرونده مطرح كرده اند0 از آنجا كه به موجب سند رسمي 000 يك دانگ مشاع مزرعه 000 پلاك 67 اصلي 000 آن را آقايان (ث ) و (ت ) و (ن ) ( دو نفر از خواهانهاي دعوي اصلي ) و همگي فرزندان 000 و با وكالت از ايشان بدوا به آقاي (ر) فروخته اند كه آقاي (ر) هم بعدا به موجب سند رسمي قطعي غيرمنقول شماره 1855629/12/67 ملك خريداري مزبور را عينا متعاقب انتقال 5 دانگ مشاع ديگرآن به شركت موكل حسب سند رسمي قطعي غيرمنقول 1246753/2/67 000 كه در آن سند نيز آقاي (ر) جزء فروشندگان است به موكل انتقال داده اند از جمله متعلقات ملك ياد شده دو حلقه چاه عميق شماره پروانه هاي مندرج در ستون دلائل دادخواست بوده (كه وفق محتويات پرونده هاي مربوط و مضبوط در اداره امور بررسي و حفاظت منافع آب استان 000 هم مالكان مزرعه 000 شركاي آن چاهها بوده اند) مطالبه و ملاحظه آن پرونده ها مورد استدعا مي باشد كه پس از فروش مزرعه به شركت موكل ، سازمان آب منطقه اي ، 000 طبق موافقتنامه شماره 432/1301/207497/8/68(موافقتنامه جزء لاينفك پروانه هاي چاههاي عميق است ) با تغيير نام چاههاي مارالذكر از نام مالكان قبلي به نام شركت موكل موافقت كرده در 2/7/65(زمان مالكيت فروشندگان مزرعه و چاهها به شركت موكل ) به موجب موافقتنامه شماره 1301/6124 با تغيير محل چاه عميق موضوع پروانه شماره 1301/193885/4/64 نيز موافقت كرده است و فروشندگان مزرعه 000 علاوه بر متعلقات و منضمات در متن اسناد رسمي به موجب اوراق عادي جداگانه نيز فروش چاههاي عميق متعلق آنها به شركت موكل را اعلام و اقرار كرده اند كه فتوكپي مصدق اين اوراق نيز ضميمه پرونده است و همه حكايت از احداث اين چاهها و مستحدثات آن توسط مالكين فعلي (اسبق ) از جمله دو از خواهانهاي دعوي اصلي دارد0
با تبيين و توصيف مستندات تصديق مي دهم كه مزرعه 000 با وضع موجود و با همين حدود و ثغور با همين چاههاي عميق و با همين مستحدثات و مصوبات به شركت موكل از جمله توسط آقايان (ب ) و(ن ) با يك دست فاصله و مع الواسطه به شركت موكل انتقال يافته است و شخص اخيرالذكر اراضي مورد ادعاي خود را در دعوي اصلي كه يك حلقه چاه نيز در آن قرار دارد با همين چاه به يد قبلي موكل واگذار و با كمال تعجب نسبت به اين قسمت از مبيع دعوي خلع يد و قلع مستحدثات مطرح كرده اند0 به اضافه تصرفات خواندگان اصلي كه مديران شركت هستند از قبل شركت بوده 000 و تقاضاي صدور حكم به بيحقي خواهانها نموده در تاريخ 9/7/70 (جلسه دادگاه ) دو پرونده ضميمه و دستور ابلاغ فسخ ثاني دادخواست وارد ثالث به خواندگان آن و تعيين وقت دادرسي و دعوت اصحاب دعوي صادر شده وقت براي 15/11/70 تعيين گرديده در اينجلسه وكيل خواهانهاي اصلي و آقاي (ب ) همچنين وكيل شركت خواهان وارد ثالث حضور يافته اند0 سايرين حضور نيافته و لايحه ارسال نداشته اند0اظهارات وكيل خواهانهاي اصلي بر تاييد دادخواست استماع و منعكس شده خوانده حاضر گفته است ما در شركت كاره اي نيستيم شركت وارد كه حاضر است و دفاع مي كند و ما به عنوان مدير عامل شركت هستيم وكيل وارد ثالث اظهار داشته شركت موكل ملك و متعلقات آن را خريداري كرده و تغييري در حدود ايجاد نكرده بلكه در تغيير محل يكجا يكي از چاهها تقربيا به فاصله 250 متر به داخل و عميق پلاك نيز عقب نشيني كرده كه از مرز دورتر شده حتي نسبت به قبل دورت شده تصرف غاصبانه و تجاوزي صورت نگرفته 000 و در حقيقت دعوي متوجه شركت موكل است به خواندگان اصلي تقاضاي تحقيق و معاينه محلي با جلب نظر كارشناس دارد0 ملاحظه پرونده هاي ثبتي پلاك 6739 و پروانه آب شماره 1301/193885/4/864 موثر در تصميم دادگاه تشخيص و يا تجديد وقت مطالبه تا همراه نماينده خبير به دادگاه ارائه شود0 جلسات عديده دادگاه به علل منعكس در پرونده تجديد شده در جلسه 11/8/71 وكيل خواهانها و آقاي (الف ) حضور يافته اند0 نمايندگان اداره ثبت و امور آب 000 حضور يافته اند0 وكيل خواهانهاي اصلي اظهارات خود را موكول به بعد نموده خوانده اصلي حاضر اظهارداشته ادعاي وكيل خواهانها را رد مي كنيم 000 تمام فعل و انفعالات قبلا توسط مالكين قبلي بوده و شركت خريداري وقت موجود بوده است 0
نماينده ثبت اسناد اظهار داشته آقايان (ط) و (ظ) برابر يك فقره اظهارنامه ثبتي در سال 43 شش دانگ مزرعه جديدالاحداث و قنات جاريه 000 پلاك 67 اصلي كه مبدا قنات آن در اراضي (هروروگرآباد و شجاع آباد و قطهران در شمال مزرعه جديدالاحداث ) مي باشد آقاي (ط) نسبت به چهار دانگ و آقاي (ظ) نسبت به دو دانگ تقاضاي ثبت نمودند آگهي نوبتي منتشر شده و در موعد اعتراضي نشده و تاكنون تحديد حدود به عمل نيامده ]است [ پس از يك سلسله نقل طبق دوفقره خلاصه اسنادرسمي به شماره 104675/2/67 و 1855622/12/67 شش دانگ قربه مذكور 15187/1/70 000 با توجه به مطالب معنونه از ناحيه احد از خواندگان محترم و نماينده ثبت اسناد و نماينده امور آب ، لازم مي دانم به استحضار برسانم اولا تمام فعل و انفعالات توسط مالكين قبلي صورت پذيرفته است النهايه به طور تلويحي اقرار دارند كه فعل و انفعالاتي صورت گرفته است و اما نماينده ثبت وضعيت پلاك 67 اصلي رابيان نمودند در صورتي كه ملك مورد ادعا جزء پلاك 39 مي باشد كه براي آن سند مالكيت صادر شده است و 8 هكتار آن وسيله خواندگان تصرف شده در آن چاه حفر شده تقاضاي جلب نظر كارشناسان را دارم 000
خوانده اظهار مي دارد000 با بياناتي در خصوص پلاك فوق و نقل و انتقالات مربوط را بيان داشته كه مختوم به آن است كه سند هم صادر نشده است 0
نماينده اداره آب اظهار داشته آقايان (ع ) و (ص ) به عنوان مالكين مشاعي پلاك 67 اصلي تقاضاي صدور مجوز شماره 2 (ظاهرا چاه هم منظور بوده قيد نشده ) را از اداره آب نموده بودند كه زماني پس از طي تشريفات كار آن صادر و پس از انجام عمليات حفاري پروانه بهره برداري آن به شماره 1301/385/1964/4/64صادر كه در تعاقب آن به دليل عدم آبدهي چاه و يا نقص فني در خدمت مجوز تغيير محل چاه مرقوم را نموده اند كه مجوز تغيير مكان و النهايه مجوز ادامه ادامه بهره برداري شماره 1301/24/261/7/65 (ع ) و (ص ) و ساير شركاء مشاعي صادر شده و سپس انتقال اراضي تحت شرب چاه به پلاك 67 اصلي به شركت 000 پروانه بهره برداري به نام شركت مورد نظر تغيير نام يافته است 000 در پايان جلسه پرونده ثبتي پلاك 39 اصلي لازم به ملاحظه تشكيل و با تجديد جلسه مطالبه گرديده ]است [0
در جلسه مورخ 20/1/71 دادگاه وضع ثبت پلاك 39 اصلي واقع در بخش 2 000 با ملاحظه پرونده و توضيحات نماينده اداره ثبت خلاصه ملاحظه پرونده و توضيحات نماينده اداره ثبت خلاصه منعكس شده ، قرار تحقيق و معاينه محلي با جلب نظر كارشناس صادر و كارشناس به قيد قرعه تعيين شده ، اوراق پرونده راي شماره 312/12/71 دادسراي عمومي 0000 در باب رفع تصرف عدواني بعدي مورد شكايت آقاي ،(ق ) عليه آقاي (ب ) نسبت به اراضي پلاك 39 و مربوط، پس از تقديم دادخواست اين پرونده ملحق و ضميمه گرديده در10/3/72 قرارها اجرا شده معاينه محل معمول و در صورتجلسه منعكس گرديده كروكي محل تنظيم و از 6 نفر شهود تعرفه شده به طور مفصل و و مشروح تحقيق گرديد0 آقاي (و) كارشناس منتخب با رعايت مقرارت مربوط و تفهيم موضوع كارشناسي اعلام داشته نظريه خود را ظرف ده روز تقديم نمايد0 نظريه مشاراليه با كروكي ضميمه آن تقديم شده كه به شماره 192722/4/72 به ثبت دفتر رسيده اين نظريه در جهت خواسته خواهانها و تاييد خواسته است با ابلاغ نظريه كارشناس آقاي (ب ) اعتراض نموده اعتراض او به شماره 12546/5/72 ثبت گرديده آقاي (ژ) وكيل خواهانها با تسليم لايحه اي كه به شماره 25609/5/72 به ثبت دفتر رسيده خواستار تعيين متراژ و مساحت تصرفات خواندگان شده در 30/6/72 مراتب به كارشناس تفهيم شده و كارشناس ده روز فرصت خواسته تامساحت مورد تجاوز را اعلام نمايد نظريه تكميلي كارشناس كه به شماره 44063/7/72 به ثبت دفتر رسيده مشعر بر تجاوز در سطحي به مساحت 5/9 هكتار اعلام گرديده و پس از اقدامات لازمه با وصول نظريه كارشناس دادگاه به شرح راي تجديدنظر خواسته و با توجه به دعوي و خواسته و اقدامات معموله و رسيدگيهايي كه به عمل آمده اصدار راي نموده و قسمت پاياني اين راي به شرح زير است (000 دادگاه ادعاي خواهانهاي دعوي اصلي را وارد و محمول بر صحت دانسته و مستندا به ماده 308 قانون مدني حكم به محكوميت خواندگان دعوي اصلي به خلع يد نه و نيم هكتار از اراضي هكتار از اراضي پلاك 39 اصلي واقع در بخش ثبتي مطابق با كروكي ترسيمي از ناحيه كارشناس منتخب دادگاه و مطابق ماده 313 قانون مارالذكر حكم بر قلع و قمع و طمس مستحدثات احداثي در حق خواهانهاي دعوي صادر و اعلام مي گردد در خصوص ادعادي خواهان دعوي وارد ثالث بنابر وصف فوق حكم به بيحقي صادر و اعلام مي شود) با ابلاغ راي خواندگان اصلي در موعد قانوني با تقديم درخواست تجديدنظر و تكرار و عنوان مطالب قبلي مستدعي نقص راي شده اند0 براي تبادل لايحه اقدام شده آقاي (ش ) خواستار رد تجديد نظرخواهي و ابرام راي گرديده پرونده به ديوان عالي كشور ارسال و به اين شعبه ارجاع شده است 0 اينكه هيئت شعبه در تاريخ فوق با توجه به اوراق پرونده و گزارش تنظيمي مشاوره نموده چنين راي مي دهد:
(تجديدنظرخواهي آقايان (الف ) و (ب ) بر دادنامه هاي شماره 175 و 10174/9/72 دادگاه حقوقي يك 000 پرونده هاي كلاسه 6246 و 7067 با توجه به استدلال مندرج در راي مذكور و رسيدگيهاي كه در طول دادرسي به منظور احراز واقع امر به عمل آمده وارد نبوده و مثبت عدم رعايت موازين شرعي و قانوني ازناحيه دادگاه نيست و با ماده 6 قانون تجديدنظر آراء دادگاهها منطبق نيست و از نظر رعايت اصول و قواعد دادرسي نيز اشكال مشهود نمي باشد0 لذا ضمن رد شكايت تجديدنظري با توجه به اينكه موضوع خلع يد در اصل دادنامه 5/9 هكتار از پلاك 39 مي باشد ابرام مي شود0)

مرجع :
كتاب آراي ديوان عالي كشور درامورحقوقي  1
صلاحيت ، داوري ، خسارات ، امورحسبي ، وقف ، معامله فضولي ، تهاتروغصب
تاليف يدالله بازگير، ازانتشارات ققنوس ، چاپ اول ، سال 1377
102