رای اصراری هيات عمومي ديوان عالي كشور

راي شماره : 1221-26/3/45

راي اصراري هيات عمومي ديوان عالي كشور
هرچندازناحيه فرجامخواه اعتراض خاصي بردادنامه فرجامخواسته بعمل نيامده ولكن اين اشكال بردادنامه مزبوروارداست كه دادگاه خريدماده مخدره رابه منظوراستعمال ازمصاديق ماده 5 قانون منع كشت خشخاش و استعمال موادافيوني مصوب تيرماه 1338دانسته است وحال آنكه بااحراز ابتلاي فرجامخواه به استعمال هروئين واينكه ازلوازم اعتيادتحصيل ماده مورداعتيادازهرطريق وازجمله خريدآن مي باشدبنابراين وباتوجه به اينكه مقدارهروئين مكشوف ازفرجامخواه نيزجزئي بوده واين امرمويدآنست كه منحصرابه منظوراستعمال خريداري شده عليهذاموردمنصرف ازماده 5 قانون منع كشت خشخاش وازمصاديق ماده 9قانون مزبوراست عليهذادادنامه فرجام خواسته نقض وتجديدرسيدگي وفق ماده 8قانون محاكمات جنائي به دادگاه جنائي خوزستان ارجاع مي گردد.

* سابقه *
خريدوفروش موادمخدره
مقدارجزئي براي استعمال

درتاريخ 11/6/44پاسبان شماره 352ماموركلانتري پنج آبادان فرجام خواه ودونفرديگررابه كلانتري آورده وضمن ارائه دوبسته كوچك هروئين گزارش داده است كه ضمن مراقبت ازعبودكه سابقه خريدوفروش هروئين دارد وشخصاهم معتادمي باشدمشاهده كردم ايرج ...به درب مشاراليه رفته وبا پرداخت يكصدريال به عبوددوبسته هروئين ازنامبرده خريداري وسوارتاكسي شده كه حركت نمايداورادستگيرودوبسته هروئين وپنجاه ريال كه دردستش بودبه كلانتري دلالت نمودم ايرج هنگام بازجوئي دركلانتري اظهارداشته معتاد به موادافيوني است وكمي ترياك مي خوردودوبسته هروئين راازعبودسياه براي يكي ازدوستانم كه نام ومحل اورانمي دانم خريده ام وحين سوارشدن به تاكسي مامورمراجلب وبه كلانتري آورد.ازعبودكه بازجوئي شده منكر اظهارات ايرج وشناسائي اوشده ازفريدون راننده تاكسي وعباس سرنشين ديگرتاكسي بازجوئي شده اظهارداشته اندايرج ...ازكوچه اي بيرون آمدوبه داخل تاكسي سوارشددرهمين موقع يكنفرباپيراهن سفيدكه بعدامعلوم شدمامور شهرباني مي باشدبه داخل تاكسي آمدودوبسته كوچك ومبلغ پنجاه ريال كه در دست ايرج بودگرفت وايرج درمحضربازپرس گفته است كه دوبسته هروئين هريك پنج سانتي گرم داشته موقعي كه مي خواسته است سوارتاكسي شودپاسبان ويراگرفته است واضافه كرده است هروئين مزبورراازعبودنخريده وازتهران آورده است .عبودنيزمنكرشناسائي ايرج وفروش هروئين به وي شده بازپرس قراربازداشت هردونفررادرتاريخ 20/6/44صادرنموده وپس ازتحقيق از پاسبان شماره 352كه ايرج رابه كلانتري جلب كرده وتاييدگزارش 19/6/44 ازطرف مشاراليه به مجرميت دونفرمزبوربه اتهام خريدوفروش هروئين اظهارعقيده كرده وپرونده امربه تنظيم كيفرخواست برمبناي ماده 5 قانون منع كشت خشخاش به دادگاه جنائي استان ششم ارسال گرديده ودرضمن گواهي اداره كل نظارت برموادمخدره وسرپرست مركزمعتادين حاكي است كه ايرج براي ترك  اعتياددربيمارستان مزبورازوتاريخ 9/12/43تا13/12/43 بستري بوده وقبل ازترك اعتيادبرخلاف نظرپزشك معالج به تقاضاي خودش مرخص گرديده است .
شعبه دوم دادگاه جنائي استان ششم پس ازانجام تشريفات دادرسي و تنظيم گزارش وتشكيل جلسه مقدماتي واعلام آمادگي پرونده براي طرح درجلسه علني طبق دادنامه 298-1/10/44به اين شرح :
هرچندمتهم اول دردادگاه مدعي است كه هروئين مكشوف اززمان اعتياد وي نزدش باقي مانده واطلاعي نداشته وبكلي منكرخريدازمتهم رديف دومي باشد واصولانسبت به مشاراليه اظهارعدم شناسائي مي نمايدومتهم رديف  دوم هم بكلي منكرارتكاب بزه انتسابي است ولكن باتوجه به گزارش پاسبان شماره 352 كه توضيح داده روي ظن قبلي وآموزش لازم كه به اوداده شده دراطراف خانه متهم رديف 2به مراقبت پرداخته وبراي العين ديده است كه متهم رديف 1 مراجعه وبادادن پول چيزي گرفت وبلافاصله سوارتاكسي شده كه اوراگرفتم و باحضوروباكمك راننده ومسافرديگردوبسته هروئين كه دردست متهم بوداز دست اودرآوردم وباعنايت به اظهارات فريدون راننده تاكسي وعباس مسافرآن كه عين اظهارات مامورگزارش دهنده راتاييدكرده اندوباالتفات به اقاريراوليه متهم رديف 1كه گزارش پاسبان راتاييدنموده انكاربعدي وي براي فرارازكيفراست وآنچه محرزومسلم مي باشداين است كه متهم مزبور به متهم رديف 2مراجعه وهروئين مكشوفه راخريداري نمودكمااينكه متهم رديف دوم وقتي ديده است كه خريداربالصراحه اورافروشنده معرفي كرده ادعانموده كه زن سيدخدادادبساط اورابهم ريخته واضافه كرده كه قبلاهم به عنوان هروئين اورازنداني كرده اندكه ازمجموع اظهارات متهم رديف 1ونحوه دستگيري متهم رديف 2كه دراطاقي رفته ورزه درراازبيرون دستورداده درآن سيم بكشندبزهكاري هردوبخريدوفروش هروئين محرزوثابت است النهايه چون هردوجوان وبدون سابقه محكوميت كيفري هستندمحل درارفاق تشخيص وبا رعايت ماده 44قانون مجازات عمومي ودرنظرگرفتن دودرجه تخفيف هريك از متهمان رابه اكثريت به دوسال حبس تاديبي بااحتساب ايام بازداشت گذشته ومتضامنابه پرداخت سيصدريال جريمه نقدي بابت موادمكشوف ...."محكوم نموده است .
اقليت اظهارنظرنموده است كه چون ازمنزل متهم رديف 2موادافيوني كشف نشده وثمن معامله هم بدست نيامده واظهارمتهم رديف 1درمحضردادگاه به اينكه هروئين مكشوف  راازسابق داشته است لذادليلي برخريدوفروش هروئين وجودنداردبربرائت عبوداظهارعقيده ومتهم رديف 1رابه اتهام اخفاءده سانتي گرم هروئين طبق قسمت اول ماده 7قانون منع كشت خشخاش قابل مجازات تشخيص داده است .
محكوم عليهاازحكم صادره فرجامخواهي كرده اندرسيدگي به قضيه به شعبه ششم ديوان عالي كشورارجاع وشعبه مرجوع اليه طبق دادنامه 4793-10/11/44 وبه اين استدلال :
اولادرموردفرجامخواهي ايرج احدازفرجامخواهان هرچندفرجامخواه مزبوررادرحال استعمال مشاهده نكرده اندوهرچندبراي استعمال هروئين مجوزطبي دردست نداردولكن چون اعتيادوي به استعمال هروئين مطابق گواهي هاي متعددپزشكي محقق ومسلم بوده وازلوازم اعتيادتحصيل ماده مورد اعتيادازهرطريق وازجمله خريدآن مي باشدبنابراين وباتوجه به اينكه مقدارهروئين مكشوف ازفرجامخواه نيزجزئي بوده واين مسئله نيزمويدآن است كه صرفابه منظوراستعمال شخصي تهيه نموده موردمنصرف ازماده 5 قانون منع كشت خشخاش وازمصاديق ماده 9قانون مزبوراست لذادادنامه فرجامخواسته نسبت به فرجامخواه مزبورنقض وتجديدرسيدگي به شعبه ديگر دادگاه جنائي خوزستان ارجاع مي گرددودرباره فرجامخواه ديگرچون ازحيث رعايت قواعددادرسي به دادنامه متوجه نيست عليهذادادنامه درباره مشاراليهماابرام مي شود.حكم فرجامخواسته رانقض نموده است .
شعبه ديگردادگاه جنائي خوزستان كه رسيدگي بعدازنقض به وي محول شده بودبشرح دادنامه فرجامخواسته وبه استدلال اينكه :
هرچندمتهم درمحضردادگاه منكرارتكاب بزه انتسابي بوده ومدعي است كه چون قبلامعتادبوده است دوبسته حاي ده سانتي گرام هروئين راازقبل داشته و عبودسياه رانمي شناسدهروئين هم ازاونخريده ووكيل متهم نيزمدافعاتي راجع به عدم خريدهروئين ازطرف موكل خودبيان داشته ليكن نظربه گزارش كلانتري وگزارش پاسبان 352كه متهم رادرحال خريدهروئين مشاهده كرده به اين معني كه ديده است متهم به درب منزل عبودسياه كه ازفروشندگان هروئين معرفي شده رفته وهروئين راازاوبه مبلغ يكصدريال خريداري نموده وشاهدوناظرمبادله وجه هروئين بين متهم وعبودسياه بوده است ونظربه اقاريرصريح متهم مبني بر اينكه باپرداخت مبلغ يكصدريال به عبوددوبسته پنج سانتي گرمي هروئين ازاو خريداري كرده است ونظربه اظهارات راننده وسرنشين تاكسي كه ناظركشف هروئين درنزدمتهم بوده اندوباتوجه به گواهي پاسبان شماره 352درنزدقاضي تحقيق كه جريان امررامن البدوالي الختم بيان نموده ونظربه اينكه عبودسياه ازنظرفروش هروئين به ايرج طبق دادنامه شماره 298شعبه دوم دادگاه جنائي استان ششم بارعايت تخفيف به دوسال حبس تاديبي وپرداخت جريمه متضامنا باايرج محكوم گرديده كه اين حكم ازنظرمحكوميت فروشنده به موجب دادنامه 29/10/44شعبه 6ديوان عالي كشورابرام وقطعيت يافته وبنابراين مسلما ومحققاباتوجه به دلائل يادشده ايرج خريدارهروئين ازعبودبوده واين خريد ولوبه منظوراستعمال باشدموردراازمصاديق ماده 5 لايحه قانوني اصلاح قانون منع كشت خشخاش خارج نمي سازدزيراماده مرقوم هرخريدارهروئين راكه مجوز طبي نداشته باشدولواينكه خريدبه منظوراستعمال صورت گيردشامل مي شوداز اين روبزهكاري متهم به خريدهروئين محرزوعملش منطبق است باماده 5 لايحه قانوني فوق الذكرودادگاه بارعايت تخفيف مذكوردرماده 44قانون مجازات عمومي به لحاظ جواني متهم ونداشتن سابقه محكوميت كيفري واينكه بااقارير خودموجبات تسهيل رسيدگي رادرابتدافراهم ساخته ايرج رابه دوسال حبس تاديبي محكوم نموده است .
مشاراليه فرجامخواهي نموده وپرونده به شعبه ششم ارجاع گرديده است . نظربه اينكه فرجامخواهي بهمان جهات وعلل اوليه مي باشدوفق ماده 463 قانون آئين دادرسي كيفري پرونده قابل طرح درهيئت عمومي ديوان كشوربنظر رسيده است .
پس ازطرح وقرائت گزارش پرونده درهيئت عمومي ديوان عالي كشورو مطالعه اوراق لازم وكسب عقيده جناب آقاي دادستان كل مبني برابرام راي فرجامخواسته بشرح زيرراي داده اند:

مرجع :آرشيوحقوقي كيهان      ازصفحه 100تا106     سال 1345چاپ 1346
مجموعه رويه قضائي آراءهيئت عمومي ديوان عالي كشور

15