رای ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي :29/10/1371 دادنامه :561 فرجامخواه :دادسراي عمومي قم  فرجامخوانده : (الف ) و000 فرجامخواسته دادنامه شماره 31310/6/71 صادره از شعبه دادگاه كيفري يك  مرجع رسيدگي شعبه 16 ديوان عالي كشور هيات شعبه آقايان 000رئيس و000عضومعاون 

خلاصه جريان پرونده :
در تاريخ 5/8/70 آقاي (الف ) اهل وساكن .... به دادسراي عمومي اعلام نموده كه شخصي به نام (ب ) كفشدار حرم به اومراجعه واظهار داشته مغازه اي از اطراف حرم به او واگذار شده و مبلغ چهارصدهزار تومان سرقفلي آن است چنانچه حاضر به شراكت باشي نصف وجه را بده تا ترا شريك كنم و من مبلغ هفتادهزارتومان نقدا" به او دادم و قراردادي تنظيم نموديم 0 بعد از مدتي به طهران رفتم و در خصوص موضوع بررسي كردم معلوم شد كه .... كلاهبرداري كرده و به همين جهت او را بيرون كرده اند و واگذاري مغازه صحت نداشته است.حال تقاضاي تعقيب او را دارم 0 شاكي فتوكپي قرارداد مورخ 17/7/70 را پيوست نموده است. دادسراي قم با تحقيق از شاكي و متهم وبااحراز مجرميت متهم كيفرخواست شماره 72705/9/70 را عليه (ب )فرزند34000ساله تنظيم و به استناد ماده يك قانون تشديد مجازات ارتشا و اختلاس و كلاهبرداري درخواست مجازات متهم را نموده است. پرونده جهت رسيدگي به شعبه دهم دادگاه كيفري 2 قم ارجاع شده است. به موجب شكوائيه مورخ 7/8/70 آقاي (ج ) به دادسراي قم اعلام شده كه (ب ) امتياز فروش يك دستگاه پيكان سواري را به مبلغ ششصد وپنجاه هزار تومان به آقاي (ج ) فروخته و مبلغ سيصد هزار تومان آن رانقدا" دريافت نموده لكن بعدا" معلوم شده كه واگذاري اتومبيل از طرف بنياد شهيد به (ب ) صحت نداشته و (ب ) كلاهبرداري نموده است. در خصوص اين اعلام نيز پرونده جداگانه اي تشكيل شده وبعداز تحقيق از شاكي و متهم و تفهيم اتهام به (ب ) قرارمجرميت نامبرده صادر شده و با تنظيم كيفرخواست دوم به شماره 252558/8/70 مجددا" به استناد ماده يك قانون تشديد مجازات ارتشا و اختلاس و كلاهبرداري درخواست مجازات (ب ) مي شود. اين پرونده نيز به شعبه دهم دادگاه كيفري 2 قم ارجاع شده و هر دو پرونده تواما" در شعبه دهم مورد رسيدگي واقع شده و در خلال مكاتبات انجام شده معلوم گرديده (ب ) به اتهام ديگري به وسيله داديار شعبه 31 تحقيق دادسراي عمومي .... بازداشت بوده است. دادگاه كيفري 2به استدلال اينكه ميزان كلاهبرداري متهم به مبلغ دويست هزار تومان بوده به صلاحيت دادگاه كيفري يك قم قرار عدم صلاحيت صادر و پرونده را به دادگاه كيفري يك قم ارسال داشته 0پرونده به شعبه هشتم دادگاه كيفري يك قم ارجاع شده و اين دادگاه با استماع شكايت شكاه و استماع مدافعات متهم با تفويض نيابت به دادگاه كيفري يك تهران در وقت فوق العاده به موجب راي شماره 31210/6/71 با احراز بزهكاري (ب )دايربردوفقره كلاهبرداري به استناد ماده 116 قانون تعزيرات نامبرده را به تحمل 6ماه حبس و بيست ضربه شلاق و پرداخت مبلغ هفتاد هزار تومان در حق (الف ) و مبلغ سيصد هزار تومان در حق (ج ) محكوم نموده است. راي صادره به شكاه ابلاغ شده و با توجه به زنداني بودن متهم در تهران مفاد حكم به منظور اجراي حكم به دادسراي عمومي تهران اعلام شده وپرونده حكايتي از ابلاغ حكم به متهم ندارد. شكاه و دادسراي قم نسبت به راي صادره از حيث عدم انطباق موضوع اتهام با ماده يك قانون تشديد مجازات ارتشا و كلاهبرداري اعتراض نموده اند و چون حاكم محكمه راي خود را صائب دانسته پرونده جهت رسيدگي تجديدنظر به ديوان عالي كشور ارسال و به اين شعبه ارجاع شده است.
هيات شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد پس ازقرائت گزارش آقاي .... عضو مميز و اوراق پرونده و نظريه كتبي آقاي .... داديار ديوان عالي كشور اجمالا" مبني بر نقض دادنامه شماره 31310/6/71 فرجامخواسته مشاوره نموده چنين راي مي دهد:

بسمه تعالي
با توجه به محتويات اوراق پرونده صرفنظر از اينكه با وصف صدور حكم بر محكوميت متهم ، شكاه قانونا" حق اعتراض نسبت به حكم صادره را ندارند نظر به اينكه جرم انتسابيه به متهم كلاهبرداري بوده و در زمان حاكميت قانون تشديد مجازات مرتكبين اختلاس وارتشا و كلاهبرداري بوده ، تعيين مجازات برابر ماده 116 قانون تعزيرات مغاير با ضوابط قانوني است ، از طرفي دادگاه تكليف داشته قبل از صدورحكم به منظور رسيدگي يكجا به كليه اتهامات متهم اقدامات لازمه را معمول دارد كه چنين اقدام نكرده است بنابه مراتب بانقض راي شماره 3310/6/71 شماره هشتم دادگاه كيفري يك ، رسيدگي مجدد به شعبه ديگر دادگاه كيفري يك قم محول مي شود.
مرجع :
كتاب كلاهبرداري ، اختلاس وارتشاءدرآراي ديوان عالي كشور
تاليف يداله بازگير ،نشرحقوقدان ،چاپ اول ، پائيز 1376
53