رای ديوان عالی كشور

تاريخ رسيدگي : 17/12/71
شماره دادنامه : 793/2

راي شعبه دوم ديوان عالي كشور
هرچند ذيل راي دادگاه اضطراب دارد بدين جهت كه مشخص نيست عنوان جرم متهمين رديف دوم و سم ممسك است يامعاونت در قتل كه در صورت اول به لحاظ وجود نص و دليل خاص (تحريرالوسيله ، ج 2، ص514 مساله 32) مجازات آن حدا" حبس ابد مي باشد و در صورت دوم از نر قانوني مجازات آن حبس تعزيري تعيين گرديده و در اين خصوص متهم رديف دوم در جلسه دادگاه مي گويد من و آقاي (د)دست راننده را گرفتيم كه دفاع نكند فقط يك چاقو داشتيم كه (ب ) او را با چاقو كشت  متهم رديف سوم در دادگاه خواسته است امساك را انكار كند كه قابل قبول نيست و به حساب ظاهر ممسك در مانحن فيه صادق است اما از اين جهت كه نريه پزشكي قانوني دال بر اين است كه قتل در اثر ورود جسم نوك تيز به قلب مقتول واقع شده است احتمال قوي اين است كه قتل در اثر همان جرح اولي كه در داخل اتومبيل ازسوي متهم رديف يك به مقتول وارد شده واقع شده باشد لذا به اين ترتيب با وجوداحتمال مزبور، حد حبس ابد به عنوان امساك انسان جهت قتل ساقط ولي اصل عنوان معاونت در قتل بر هر دون نفر بدون ترديد صادر است و مالا" راي مورد اغعتراض خالي از ايراد اساسي است واز حيث تشريفات دادرسي نيز ايرادي مشهود نيست و با ابرام دادنامه مورد اعتراض تجديدنظرخواهي محكوم عليهم رد مي شود0
...رئيس شعبه دوم                             عضومعاون ...

مرجع :
كتاب سرقت ،جعل وخيانت درامانت درآراي ديوان عالي كشور
تاليف يداله بازگير ،نشرحقوقدان ،چاپ اول ، 1376
64
* سابقه *
شماره فرجامي :21/24047  تاريخ رسيدگي : 17/12/71  شماره دادنامه :793/2 فرجامخواه هر سه نف رمحكوم عليهم  فرجامخواسته دادنامه شماره 52167/12/71 صادره از شعبه 7 دادگاه كيفري يك ... مرجع رسيدگي شعبه دوم ديوان عالي كشور هيات شعبه آقايان ... رئيس و ... عضو معاون 

خلاصه جريان پرونده :

بنا به حكايت محتويات پرونده وكيفرخواست شماره 2776/11/11/71 دادسراي عمومي ... آقايان 1 (الف ) فرزند... 32 ساله به اتهام قتل عمدي آقاي (ب ) با آلت قتاله و شركت در سرقت مقرون به آزار اتومبيل متعلق به مقتول و رانندگي بدون پروانه 0
2 آقاي (ج ) فرزند... 12 ساله به اتهام شركت درسرقت مقرون به آزار اتومبيل و ايراد صدمه عمدي نسبت به آن مرحوم و معاونت در قتل عمدي مرحوم آقاي (ب ) (امساك مقتول ) و محوآثارجرم ( آلت قتاله )0
3 آقاي (د) فرزند... 35 ساله به اتهام معاونت در قتل مرحوم آقاي (ب ) ( امساك و گرفتن دست متوفي ) و سرقت گواهينامه و مبلغ 400 تومان وجه نقد و قولنامه و كارت شناسايي متوفي متعلق به او و شرتت در سرقت مقرون به آزار تحت تعقيب قرار گرفته اند و پس از انجام تحقيقات لازم و تكميل پرونده و اعلام احراز بزه هاي انتسابي بلحاظ گزارشان مامورين انتظامي و اقارير صريح متهمان طبق بند الف ماده 206 و تبصره ذيل ماده 207و ماده 222قانون مجازات اسلامي و مادتين 89 و159 قانون تعزيرات درخواست رسيدگي و صدور حكم شده و شعبه 7 دادگاه كيفري يك ... باجري تشريفات قانوني به موضوع رسيدگي و طي دادنامه شماره 152167/11/71 اجمالا" چنين راي داده است : خلاصه ماوقع به اين صورت بوده كه به تاريخ 19/10/70 حدود ساعت 7 بعدازظهر متهمان فوق التوصيف با تباني قبلي به منظور سرقت اتومبيل و انتقال آن به بلوچستان و فروش اتومبيل به ترمينال مراجعه و به آن مرحوم برخورد مي كنند0 ضمنا" متقول كارمند اداره كشاورزي ... بوده كه بعدازظهرها با تومبيل شخصي خود كرايه كشي مي نموده است و به او پيشنهاد كرايه اتومبيل را دربستي مي نمايد ك آنان را به تقي آباد حدود30 كيلومتري ... برساند كه به توافق مي رسند و حركت مي كنند پس از رسيدن به تقي آباد مطرح مي كنند كه پنجاه تومان اضافه مي كنند آنان را به مقصد خود در جاده فرعي خاكي ببرد و او مي پذيرد و پس از رسيدن به محل خلوت كه عبورومرور نداشته در همان داخل ماشين متهم رديف يك با كاردي كه از قبل آپاده كرده بود يك ضربه به شكم آن مرحوم وارد مي كند كه كارد در داخل شكم او گير مي كند و مجروح كارد را گرفته و ضربه اي به پاي متهم رديف سوم وارد مي سازد كه از خود دفاع كند و پس از آن هرسه نفر متهم از اتومبيل پياده شده و بنا به اقراشان دست مقتول را از پشت گرفته و متهم رديف اول مجددا" با همان كارد ضربه ديگري به متقول وارد مي سازد و به هرحال او را به قتل مي رسانند ومتهمين رديف هاي دوم و وسم جسد را در خارج از جاده خاكي برده و رها مي كنندو پس از آن با تومبيل مقتول به سمت مشهد حركت مي نمايند كه در پاسگاه انتظامي به وسيله مامورين مظنون واقع و دستگير مي گردند و پس از دستگيري در كليه مراحل تحقيق از جمله در جلسه دادگاه مراتب را دقيقا" اقرار و اعتراف مي كنند و پزشكي قانوني علت مرگ را ورود آلت برنده نوك تيز به داخل قلب و خونريزي شديد ناشي از آن قيد كرده است و اولياي دم (مادر اوهم همسرش به عنوان قيمه صغار) مصرا" درخواست قصاص نفس قاتل را نموده و نسبت به دو نفر متهم دييگر نيز درخواست تعيين كيفر كرده اند و مادر مقتول متعهد شده كه با رعايت غبطه صغار تامين ديه سهم آنان را قبل از اجراي حكم بنمايد و به اين ترتيب عمل متهم رديف اول آقاي (الف ) منطبق با مادتين 206 و231 قانون قصاص و از حيث سرقت مقرون به آزار منطبق است با ماده 265 قانون مجازات عمومي لذا با حكم به قصاص نفس وي و اذن اولياي دم در قصاص نفس او مباشرتا" يا وكالتا" به تحمل دوازده سال حبس با احتساب ايام بازداشت قبلي و چهل ضربه شلاق ( از حيث سرقت مقورن به آزار و رانندگي بدون پروانه ) محكوم مي گردد0
عمل متهمان رديفهاي دوم و سوم منطبق است با ماده 207 قانون مجازات اسلامي به عنوان ممانعت در قتل (ممسك ) و ماده 223 قانون مجازات اسلامي از حيث سرقت اشياء متعلق به مقتول لذا هر يك از متهمين رديفهاي دوم و سوم به تحمل ده سال حبس با احتساب ايام بازداشت قبلي و تاديه مال مسروقه محكوم مي گردند و از حيث صدمه وارده به ميت از سوي متهم رديف دوم نامبرده به پرداخت مبلغ پنجاه هزار ريال به عنوان ارش وفق ماده 494و495 قانون مجازات اسلامي در حق اولياي ميت محكوم مي گردد كه اين وجه در راه خيريه به نيت متوفي مصرف گردد و اخفاء آلت جرم از سوي متهم رديف دوم بلحاظ اينكه جرم مستقلي تلقي نمي گردد مشاراليه ازاين حيث تبرئه مي گردد0 پس از ابلاغ راي دادگاه هر سه نفر محكوم عليهم نسبت به آن طي لوايح جداگانه اي كه هنگام شور قرائت خواهد شد اعتراض و تجديد نظرخواهي نموده اند كه دادگاه نپذيرفته و پرونده به ديوان عالي كشور ارسال و جهت رسيدگي به اين شعبه ارجاع شده است 0
هيات شعبه در تاريخ بالا تشكيل گرديد پس از قرائت گزارش آقاي ... عضو مميز و اوراق پرونده ونظريه كتبي آقاي داديار ديوان عالي كشور اجمالا" مبني بر اتخاذ تصميم شايسته در مورد دادنامه شماره 52167/12/71 فرجامخواسته مشاوره نموده چنين راي مي دهند: