آرا ديوان عدالت اداری

تاريخ 29/7/74                                  شماره دادنامه 126        كلاسه پرونده 73/195

راي هيات عمومي ديوان عدالت اداري
باتوجه به اعلام نظرفقهاي محترم شوراي نگهبان كه طي شماره هاي 107- 8/3/74و879-18/7/74واصل گرديده مبني براينكه :
1-"اطلاق ماده 1آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي كه مقدار پذيره رادر30% قيمت عادله روززمين معين نموده است ،درمواردي كه پذيره متعارف بيش ازآن باشدخلاف موازين شرعي است وبايدتعيين آن به نظردونفر خبره موردوثوق واگذارگردد،و"اطلاق ماده 7آئين نامه كه مواردمذكوره رااز پرداخت پذيره معاف نموده است ،درجاهائي كه آن مواردجزمصرف عوائد موقوفه نباشد،خلاف موازين شرع شناخته شد".
2-اشكال ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف ناشي ازماده 7آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي است ،وبا اصلاح آن ماده رفع اشكال ازماده 13نيزخواهدشد".
بنابراين مستندابه ماده 25قانون ديوان عدالت اداري ماده 7آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي وماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف وامورخيريه ابطال مي گردد.
رئيس هيئت عمومي ديوان عدالت اداري -اسماعيل فرودسي پور
* سابقه *

شماره ه/73/195                                      22/8/1374
مرجع رسيدگي :هيات عمومي ديوان عدالت اداري
شاكي :آقاي رحيم اقدم .
موضوع شكايت وخواسته :ابطال ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف وامورخيريه مصوب 10/2/65هيات وزيران و ماده 7آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي .
مقدمه :شاكي طي شكايتنامه تقديمي اعلام داشته اند،ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف وامورخيريه مصوب 10/2/65هيات محترم وزيران به سازمان مذكورومتوليان موقوفات اجازه داده است كه "اراضي ورقبات بلامعارض موقوفه موردنيازوزراتخانه هاو موسسات وابسته ونهادهاي انقلاب اسلامي "را"بدون انجام مزايده وبارعايت آئيننامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي "مصوب 10/2/65هيات محترم وزيران به آن هااجاره دهندمنظورازرعايت آئين نامه "نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي "رعايت ماده 7آئين نامه مزبوراست كه عيناهمان مقررات ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف وامور خيريه راتكراركرده است .تجويزفوق ازدوجهت مخالف موازين شرع است زيرا
1- بموجب ماده 10آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي "وجوهي كه ازمحل پذيره وسرقفلي حاصل ازاجاره واستيجاررقبات موقوفه ويابعنوان اهدائي دريافت مي گردد،جزوعوايدهمان موقوفه محسوب وعلي ماقرره الواقف به مصرف ميرسد"وبه موجب مادتين 1و3آئين نامه اخيرالذكر"30% قيمت عادله روززمين طبق نظركارشناس "وصددرصدسرقفلي محل كسب "درموقع تنظيم سنداجاره ازمستاجربه نفع موقوفه اخذمي شود.عدم دريافت وجود آنف الذكرازسازمانهاي نامبرده شده درماده 13صدرالذكروماده 7آئين نامه پذيره درصورتي كه سازمانهاي مذكورعنوانايامصداقاموقوف عليهم نباشند ازمصاديق بارزتغييرجهت وقف وبه اجماع مسليمين حرام است 2- صرفنظر كردن اداره كنندگان موقوفه ازدريافت وجوه مذكور(خواه طوعاخواه كرها) كه گاهي به صدهاميليون ريال بالغ ميشودعلاوه برتن دادن برتغييرجهت وقف تعدي وتفريط(خيانت )برموقوفه نيزمحسوب ومزيل صلاحيت (امانت و كفايت )آنهامي گردد.پس ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات و اختيارات سازمان اوقاف وماده 7آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره و اهدائي هردوخلاف موازين شرع مي باشد.لذابه تجويزاصل 170قانون اساسي تقاضاي رسيدگي وابطال هردوماده مزبوررادارم .درخصوص ادعاي خلاف شرع بودن موردشكايت دبيرمحترم شوراي نگهبان طي نامه شماره 107-8/2/74اعلام داشته اند:عطف به نامه شماره ه/73/195مورخ 16/12/73ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف  وامورخيريه مصوب 10/2/65وماده 7آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي درجلسه مورخ 7/3/74فقهاي شوراي نگهبان مطرح ونظرآقايان فقهابدين شرح اعلام مي گردد:1- اطلاق ماده 1آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي كه مقدارپذيره رادر 30% قيمت عادله روززمين معين نموده است ،درجاهائي كه آن مواردجزومصرف عوائدموقوفه نباشدخلاف  موازين شرع شناخته شد."به لحاظ عدم اظهارنظر نسبت به ماده 13آئين نامه اجرائي قانوني تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف مجدداازفقهامحترم شوراي نگهبان درخواست اظهارنظرگرديدقائم مقام دبيرشوراي نگهبان درپاسخ طي نامه شماره 879-18/7/74اعلام داشتند: اشكال ماده 13آئين نامه اجرائي قانون تشكيلات واختيارات سازمان اوقاف ناشي ازماده 7آئين نامه نحوه وترتيب وصول پذيره واهدائي است وبااصلاح آن ماده رفع اشكال ازماده 13نيزخواهدشد.
هيئت عمومي ديوان عدالت اداري درتاريخ فوق به رياست حجه الاسلام والمسلمين اسماعيل فردوسي پوروباحضورروساي شعب ديوان تشكيل وپس از بحث وبررسي وانجام مشاوره بااكثريت آرابشرح آتي مبادرت بصدوراي مي نمايد.

مرجع : روزنامه رسمي جمهوري اسلامي شماره : 7/10/1374 14805
31