رای اصراری هيات عمومي ديوان عالي كشور

راي شماره : 628-22/4/45

راي اصراري هيات عمومي ديوان عالي كشور
اعتراض نماينده اداره دارائي بردادنامه فرجامخواسته وارداست زيرابرحسب راهنمائي اداره تصفيه ورشكستگي ،اداره دارائي به دادگاه شهرستان مراجعه ودرخواست رسيدگي نموده تادرصورتي كه صحت ادعاءبنظر دادگاه محرزگرديد جزء بستانكاران محسوب شود و طبق دستورماده 473 قانون تجارت و مواد 35 و36 تصفيه امور ورشكستگي دادگاه شهرستان مكلف بودكه نسبت به اصل طلب اظهارنظرنمايد چون دادنامه دادگاه شهرستان عينادر مرحله پژوهشي استوارگرديده ودادنامه فرجامخواسته به جهات فوق الاشعار مخدوش است به اتفاق آراءنقض ورسيدگي مجددباشعبه ديگردادگاه استان نهم خواهدبود.

* سابقه *
ورشكستگي
تاخيردربيان ادعاي طلب

628-22/4/45
درتاريخ 21/7/45اداره دارائي مشهددادخواستي به خواسته مبلغ 178/215بابت مطالبات دولت ومنظورنمودن درصورت بستانكاران آقاي احمد...بطرفيت اداره تصفيه ورشكستگي مشهدبه دادگاه شهرستان مشهدتقديم ودرخواست رسيدگي صدورحكم رانموده است .
شعبه سوم دادگاه شهرستان مشهدباانجام تشريفات قانوني رسيدگي وبر طبق حكم شماره 30/302دعوي اداره دارائي رامحكوم به ردكرده است .
نماينده قضائي دارائي باابلاغ دادنامه پژوهشخواسته است وشعبه اول دادگاه استان نهم پس ازتبادل لوايح وانجام تشريفات قانوني ومطالعه پرونده درجلسه فوق العاده اداري كسب نظردادياراستان واعلام ختم دادرسي به شرح حكم شماره 473/22-11/12/42،
اعتراضات پژوهشي راموثردرمقام تشخيص نداده واداره دارائي رانيز ازشمول اطلاق مقررات مربوط به امورورشكستگي مستثني ندانسته وحكم پژوهشخواسته راخالي ازاشكال تشخيص وتاييدنموده است .
باابلاغ دادنامه نماينده قضائي دارائي درفرجه قانوني فرجامخواهي نموده ،شعبه ششم ديوان كشوربموجب حكم شماره 1441-2/7/43چنين راي داده است :
اداره تصفيه به اداره دارائي نوشته كه چون درخارج ازموعدادعاي طلب شده است اداره تصفيه مجازبررسيدگي به موضوع نيست وبايدبه دادگاه مراجعه شودتااگرطلب احرازگرديد،جزءبستانكاران شمرده شود،اداره دارائي هم به دادگاه مراجعه نموده ودادگاه حسب ماده 473قانون تجارت وماده 35و36 تصفيه امورورشكستگي مكلف بوده كه درموضوع اصل طلب اظهارراي نمايدنه آنكه اداره تصفيه محق درنپذيرفتن دعواي اداره دارائي بوده است يانه بنا براين حكم فرجامخواسته مخدوش است وشكسته مي شودورسيدگي مجددباشعبه ديگردادگاه استان نهم (مشهد)خواهدبود.
شعبه دوم دادگاه استان نهم پس ازوصول پرونده ومطالعه آن واعلام ختم دادرسي بشرح حكم 19/7/43چنين راي داده است :
خلاصه اعتراضات پژوهشخواه اين است كه شعبه سوم دادگاه شهرستان مشهد تقاضاي اداره دارائي رادرموردمنظورنمودن بهاي خواسته درصورت بستانكاران آقاي احمد...ورشكسته موجه ندانسته ورد نموده است رونوشت مصدق مدارك خودراپيوست دادخواست پژوهشي نموده وتقاضاي فسخ دادنامه صادركرده است .اعتراض پژوهشخواه به علل مزبورموجه نمي باشداولاطبق ماده 24قانون تصفيه امورورشكستگي پس ازآگهي منتشرازناحيه اداره امور ورشكستگي كه متضمن اخطاريه به بستانكاران نيزبوده است كه درصورت داشتن ادعاآن رادرظرف دوماهبه اداره تصفيه اعلام نموده ومدارك خودرابه آن اداره تسليم نمايندوبموجب ماده 25همان قانون آگهي مذكوردرروزنامه رسمي وروزنامه محلي نورايران منتشرشده است واداره دارائي كه خودراجزء بستانكاران مي دانسته درفرجه قانوني مدارك خودرادايربرمطالباتي كه از احمد...ازجهت ماليات داشته دردسترس اداره تصفيه امورورشكستگي نگذاشته است وپس ازفرجه قانوني بموجب نامه اي ادعاي طلب خودرابه اداره تصفيه اعلام نموده است واداره تصفيه نيزباتوجه به موادمذكوردرفوق به پيشكاري دارائي استان نهم پاسخ داده است كه چون درمهلت قانوني ازطرف اداره دارائي ادعاي طلبي نشده است اين اداره نمي تواندمطالبه مبلغ مذكور راقبول نمايدوماده 36قانون مذكورنيزحكايت دارددرصورتي كه درظرف مدت بيست روزازتاريخ انتشارآگهي كسي نسبت به آن اعتراض داشته باشدمي تواند به دادگاه صادركننده حكم توقف  اقامه دعوي كندحال آنكه زناحيه اداره دارائي دعوائي بشرح فوق اقامه نگرديده بلكه پژوهشخواه پس ازانقضاي مواعدقانوني تقاضانموده است كه اداره تصفيه آنراجزءبستانكاران منظور نمايدودادگاه شهرستان نيزباتوجه به مفادموادمذكورچون اعتراض اداره دارائي راواردندانسته آنراردنموده وماده 473قانون تجارت اشعاردارد طلبكارهائي كه درمواردمعينه حاضرنشده ومطابق ماده 462عمل نكرده اندو غيره حق هيچگونه اعتراض ندارندوفقط درتقسيماتي كه ممكن است بعمل آيد جزءغرمامحسوب مي شوندواداره پژوهشخواه نيزبموجب ماده 462همان قانون موظف ومكلف بوده است كه درفرجه قانوني ادعاي خودرادايربه طلب ومدارك لازمه رادردسترس اداره تصفيه مي گذاشت وباتوجه به قانون امورورشكستگي مقرراتي كه درمورداعلام طلبكاران به اداره مذكوروضع گرديده اطلاق آن شامل كليه افرادواشخاص اعم ازحقوقي وغيره مي باشدبنابه دلائل مذكورواينكه اداره دارائي نيزازاطلاق وعموم مقررات مربوط به امورورشكستگي استثناء نمي باشداعتراضات پژوهشخواه موجه ومدلل نبوده وراي پژوهشخواسته دايربر ردتقاضاي پژوهشخواه ازجهت منظورنشدن جزءبستانكاران ازنظراينكه عذر موجهي ازناحيه اداره پژوهشخواه اقامه نگرديده خالي ازاشكال بوده ونتيجتا مويداست راي قابل رسيدگي فرجامي است .
دادنامه دراول آذر43به نمايندقضائي دارائي ابلاغ ونامبرده دادخواست فرجامي خودرادر10/9/43به دفتردادگاههاي استان نهم تقديم و نقض دادنامه راخواستارشده وملخص اعتراض اين است كه دادگاه استان توجهي به دادنامه ديوان كشورنكرده ودادنامه بدوي راتاييدكرده ومقررات امورورشكستگي رامطلق وشامل كليه افرادواشخاص اعم ازحقوقي وغيره دانسته ودارائي رامستثني نكرده استدلال مزبوربامقرراتي كه بعدانسبت به قوانين مالياتي وضع شده منطبق به نظرنرسيده ودادنامه مخدوش ونقض دادنامه را خواستاراست پس ازابلاغ دادخواست فرجامي ووصول لايحه جوابيه اداره تصفيه مشهدپرونده به دفترديوان كشورارسال ورسيدگي به شعبه ششم ارجاع شده است كه اظهارنظركرده اند:
"چون موضوع اصراري است بايستي درهيئت عمومي مطرح شود."
پس ازطرح موضوع درهيئت عمومي ديوان عالي كشوروقرائت گزارش پرونده ومطالعه اوراق لازم واستماع بيانات جناب آقاي دادستان كل مبني بر نقض راي فرجامخواسته مشاوره نموده بشرح زيرراي داده اند:

مرجع :آرشيوحقوقي كيهان      ازصفحه 323تا327     سال 1345چاپ 1346
مجموعه رويه قضائي آراءهيئت عمومي ديوان عالي كشور
16