سامانه جستجو قوانین


جستجو در قوانين و رويه جستجو در عناوين قوانين جستجو در سوالات متداول


قانون مدنی

قرارداد ساز آرش علیزاده نیری وکیل پایه یک دادگستری
ماده ۹۸۷
زن ایرانی که با تبعه‌ی خارجه مزاوجت می‌نماید به تابعیت ایرانی خود باقی خواهد ماند مگر این که مطابق قانون مملکت زوج، تابعیت شوهر به واسطه‌ی وقوع عقد ازدواج به زوجه تحمیل شود ولی در هر صورت بعد از وفات شوهر و یا تفریق، به صرف تقدیم درخواست به وزارت امور خارجه به انضمام ورقه‌ی تصدیق فوت شوهر و یا سند تفریق، تابعیت اصلیه زن با جمیع حقوق و امتیازات راجعه به آن مجدداً به او تعلق خواهد گرفت.
تبصره ۱: هر گاه قانون تابعیت مملکت زوج، زن را بین حفظ تابعیت اصلی و تابعیت زوج مخیر بگذارد در این مورد زن ایرانی که بخواهد تابعیت مملکت زوج را دارا شود و علل موجهی هم برای تقاضای خود در دست داشته باشد به شرط تقدیم تقاضانامه‌ی کتبی به وزارت امور خارجه ممکن است با تقاضای او موافقت گردد.
تبصره ۲: زن‌های ایرانی که بر اثر ازدواج تابعیت خارجی را تحصیل می‌کنند حق داشتن اموال غیرمنقول را در صورتی که موجب سلطه‌ی خارجی گردد ندارند. تشخیص این امر با کمیسیونی متشکل از نمایندگان وزارتخانه‌های امور خارجه، کشور و اطلاعات است.
مقررات ماده ۹۸۸ و تبصره آن در قسمت خروج ایرانیانی که تابعیت خود را ترک نموده‌اند شامل زنان مزبور نخواهد بود.
 

بررسي ماده در رويه قضايي


قانون مدنی - تابعيت - تابعيت زن ايراني كه با مرد خارجي ازدواج كرده - برگشت به تابعيت ايراني


شماره : تاریخ : 5/12/1343

نظريه مشورتي اداره حقوقي وزارت دادگستري

84                              شماره 25هفته دادگستري صفحه 6و7

زني متولد از پدر ومادر ايراني در خارج بدون تحصيل پروانه زناشوئي و رعايت موازين قانوني با تبعه بيگانه ازدواج نموده است و گذرنامه دولت بيگانه براي او صادر گرديده و پس ازفوت شوهربا اطفال خود بايران مراجعت و تقاضاي اقامت نموده است بااين ترتيب تابعيت او چيست ؟
با توجه بماده 987 قانون مدني كه در ذيل درج ميگردد:
ماده 987 زن ايراني كه با تبعه خارجه مزاوجت مي نمايد بتابعيت ايراني خود باقي خواهد ماند مگر انيكه مطابق قانون مملكت زوج تابعيت شوهر بواسطه وقوع عقد ازدواج بزوجه تحميل شود ولي در هر صورت بعد از وفات شوهر و يا تفريق بصرف تقديم درخواست بوزارت امور خارجه بانضام ورقه تصديق فوت شوهر و يا سند تفريق تابعيت اصليه زن با جميع حقوق و امتيازات راجعه به آن مجددا" باو تعلق خواهد گرفت .
در مورد سئوال فوق كميسيون مشورتي حقوق مدني اداره حقوقي در جلسه مورخ 5/12/1343 چنين اظهارنظركرده است :
قطع نظر از اينكه قانونا" عدم رعايت تشريفات مربوط به ثبت ازدواج موجب بطلان عقد ازدواج نيست اصولا" در مورد بحث تكليف آن بموجب ماده 987قانون مدني صريحا" تعيين شده و آن اينست كه در هر صورت زن ايراني كه باتبعه خارجي ازداج كرده وتابعيت شوهر باو تحميل شده پس از وفات شوهر بصرف تقديم درخواست به وزارت امور خارجه به انبضمام ورقه تصديق فوت شوهر تابعيت اصلي خود را با جميع حقوق و اختيارات راجع به آن مجددا"باز خواهد يافت .

مرجع :مجموعه نظرهاي مشورتي اداره حقوقي وزارت دادگستري درزمينه
مسائل مدني  ضميمه مجله حقوقي وزارت دادگستري
ازانتشارات دفترتحقيقات ومطالعات وزارت دادگستري
باهمكاري آقايان محمودسلجوقي  يداله اميني

110

قانون مدنی - تابعيت - شراط اقامت براي تحصيل تابعيت در مورد مرد خارجي كه با زن ايراني ازدواج كرده - در عبارت زن ايراني مندرج در قانون منظورفقط تابعيت اصلي زن است


شماره : تاریخ :

نظريه مشورتي اداره حقوقي وزارت دادگستري

89                                شماره 80هفته دادگستري صفحه 11

منظور از عبارت   عيال ايراني    مندرج در ماده 980 قانون مدني ، تابعيت اصلي زن ميباشد يا تابعيت بعدي او.و اگر تابعيت زوج به زن ايراني تحميل شده باشد ميتوان شوهر خارجي وي را بشرط تقاضاي ورود به تابعيت ايران از شرط اقامت در ايران معاف دانست ؟
نظريه كميسيون حقوق بين الملل :
از اطلاق ماده 990 قانون مدني مبني براينكه (ازاتباع ايران كسيكه خود يا پدرشان موافق مقررات تبديل تابعيت كرده باشند و بخواهند به تابعيت اصليه خود رجوع نمايند بمجرد درخواست به تابعيت ايران قبول خواهند شد مگر آنكه دولت تابعيت آنها ار صلاح نداند0) ميتوان استفاده نمود كه زن ايراني كه طبق ماده 987قانون مذكور تابعيت خارجي باو تحميل شده ميتواند با استفاده از ماده 990قانون مدني درخواست تابعيت ايراني بنمايد. النهايه در مواردي كه تصديق فوق يا سند تفريق ضميمه درخواست اونباشد قبول درخواست او بستگي بنظر دولت دارد.نظر باينكه زوج درخواست تابعيت ايران را نموده تابعيت تحميلي بزوجه از طرفي متزلزل شده و از طرف ديگر شرط اقامت مذكور درماده 979 قانون مدني نيز انحصار باقامات در ايران ندارد چنانچه در همين ماده (مدت اقامت درخارجه براي خدمت دولت ايران درحكم اقامت در خاك ايران است ) با توجه بملاك مزوب رو اينكه درماده 980 نيز داشتن عيال ايراني داراي فرزند بطوراطلاق قيدگرديده و مراد از ايراني كسي است كه تابعيت  اصلي او ايراني باشد بنابراين در صورتكيه زوجه درخواست رجوع به تابعيت اصليه خود نمايد معافيت زوج از شرطاقامت مذكور در بند 2ماده 979درحدود ماده 980 قانون مدني بلااشكال است .

مرجع :مجموعه نظرهاي مشورتي اداره حقوقي وزارت دادگستري درزمينه
مسائل مدني  ضميمه مجله حقوقي وزارت دادگستري
ازانتشارات دفترتحقيقات ومطالعات وزارت دادگستري
باهمكاري آقايان محمودسلجوقي  يداله اميني

110