رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

به تاريخ :20/10/70
شماره دادنامه :805-9/10/70
مرجع رسيدگي :شعبه 44دادگاه حقوقي دوتهران
خواهان :بانك ملي ايران
خوانده :1- منصور2- شركت حمل ونقل
خواسته :مطالبه وجه
راي دادگاه
خواسته خواهان بشرح دادخواست تقديمي مطالبه مبلغ دويست هزارريال وجه دوفقره سفته به شماره هاي 903250و903251به علت عدم تاديه ومحكوميت تضامني خواندگان بااحتساب خسارات مي باشد.نظربه اينكه اولااگرچه انتقال اسنادتجاري به موجب ماده 245قانون تجارت باظهرنويسي به عمل مي آيدوشركت حمل ونقل (متعهدله سفته ها)درورقه جداگانه مبادرت به ظهرنويسي نموده است ليكن باتوجه به ماده 10قانون مدني كه توافق هاي مشروع طرفين رانافذاعلام كرده است ومفادماده 245مزبورنيزازنظردادگاه امري تلقي نمي شودتانتوان برخلاف آن تراضي نمودبنابراين دادگاه تعهدوامضا شركت مزبوررادرورقه جداگانه به عنوان ظهرنويسي تلقي مي كندثانياوجود بعضي ازشروط جهت تحقق حق مطالبه دارنده سفته هانيزبه نظرمحكمه منع قانوني نداردكمااينكه مقررشده است كه درصورت عدم پرداخت وجوهي كه شركت ازبانك ملي ايران دريافت نموده حق مطالبه وجه سفته هاراداشته باشد.ثالثااگرچه توافق بانك مزبوروشركت يادشده دائربه توثيق سفته ها باظاهرماده 774قانون مدني مغايراست ليكن ازآنجاكه دادگاه سفته هارا حكم عين معيني تلقي مي كندبنابراين تهافتي بامقررات مزبوروجودندارد زيراارزش اسنادموضوع وثيقه باعين آن درحكم واحداست به همين جهت در صورت تلف عين سفته هاحق مطالبه دارنده يامتعهدله نيزازبين مي رود.رابعا نظربه اينكه خواهان درموعدقانوني نسبت به واخواست سفته هااقدام نموده ودرمهلت مقرردرماده 286قانون تجارت مبادرت به اقامه دعوي كرده است و بنابراين قادربه استفاده ازامتيازات مذكوردرماده 249قانون اخيرالذكر مي باشدوخواندگان دليلي برپرداخت دين خوددرتاريخ سررسيدياتاريخ موخر ارائه ننموده ومستندات خواهان راموردتكذيب قرارنداده ودرقبال دعوي مطروحه دفاعي به عمل نياورده اندعليهذادادگاه دعوي خواهان رامحمول بر صحت تلقي به استنادمواديادشده وماده 357قانون آئين دادرسي مدني ومواد 1و2قانون مسئوليت مدني خواندگان رامتضامنابه پرداخت مبلغ 000/200 بابت اصل خواسته ومبلغ 5000 ريال بابت كليه خساراتي كه به سبب طرح دعوي وواخواست سفته هابه خواهان واردگرديده است محكوم مي نمايد.راي صادره غيابي است .
رئيس شعبه 44دادگاه حقوقي دوتهران - مسعودحائري

مرجع :
كتاب گزيده آراء دادگاههاي حقوقي ، صفحه 49
نشرميزان ، تابستان 1374

33