رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

بتاريخ :7/9/73
شماره دادنامه :73/558
مرجع رسيدگي :شعبه 2دادگاه حقوقي يك تهران
تجديدنظرخواهان : عبدالله
تجديدنظرخواندگان :1-اسداله 2- محسن
خواسته :تجديدنظر
راي دادگاه
تجديدنظرخواهي آقاي حسين نسبت به دادنامه شماره 758-23/9/71صادره ازشعبه 47دادگاه حقوقي 2تهران درقسمتي كه مربوط به تخليه مورداجاره بوده مالاوارداست زيراهرچندوكيل تجديدنظرخواه درلايحه اعتراضيه وتوضيحات بعدي خودنيازتجديدنظرخواندگان رانسبت به مورداجاره نفي نموده واز موداي گواهي گواهان كه درمرحله بدوي ازآنان تحقيق بعمل آمده ،برخلاف استنباط دادگاه نخستين ،بطورقطع ويقين نيازشخصي تجديدنظرخواندگان به مورداجاره وحدوث آن احرازنمي گردد.معهذابفرض اينكه نيازتجديدنظر خواندگان به مورداجاره جهت سكونت خوديافرزندانشان ثابت ومحقق باشد نظربه اينكه به صراحت شق 3ماده 15قانون روابط موجرومستاجرمصوب سال 1356كه درخصوص موردحاكم برروابط حقوقي طرفين دعوي بوده تخليه محل كسب ياپيشه ياتجارت جهت سكونت خودموجريااولادياپدريامادرياهمسروي منوط ومقيدبه آن است كه محل كسب ياپيشه ياتجارت ثابت ومحقق باشدتخليه مورداجاره قانوناميسرخواهدبودونظربه اينكه درخصوص مورد،كارشناس منتخب دادگاه درنظريه كارشناسي خودكه به شماره 1863-21/6/71دردفتر دادگاه نخستين به ثبت رسيده ضمن بيان اوصاف ومشخصات مورداجاره كه در زيرزمين ساختمان قرارداشته وفقط دريك رديف نورگيرباارتفاع 70% متر دربالاي ديواروازپياده روخيابان كسب نورمي كندوبه وسيله حدفاصلهاي سبك (ازقبيل فيبروتخته وامثال آنها)كه ازطرف مستاجرايجادشده تقسيم بندي گرديده وحدود2مترازكف پياده روخيابان گودترمي باشدواستفاده از قسمت بيشتراين زيرزمين حتي درروزبانوربرق ممكن مي باشدبالصراحه اعلام داشته كه مورداجاه متناسب براي سكونت نبوده وبيشترجهت آزمايشگاه مطب يادرمانگاه وشغل فعلي مستاجر(عكاسي )وامثال آن قابليت استفاده را خواهدداشت وهم چنين كارشناس مذكوركه درتوضيحات خوددراين مرحله بشرح صورتمجلس تنظيمي ضمن تشريح وضعيت مورداجاره مجدداهم برنامتناسب بودن اجاره جهت سكونت تاكيدونظريه قبلي خودرادرخصوص موردتاييدنموده است كه بطوركلي آنچه ازنظريه كارشناس وتوضيحات بعدي وي احرازمي گردد اين است كه مورداجاره دروضعيت فعلي مناسب براي سكني نمي باشدوباعنايت به اينكه به لحاظ مناسب نبودن مورداجاره جهت سكني شرط قانوني براي تخليه نمي باشدوازآنجائي كه براي تشخيص مناسب بودن ياعدم تناسب مورد اجاره براي سكونت توان بالقوه وبالفعل موجرملاك  نبوده بكله اصول فني و شرايط متعارفي كه دادگاه هم باملحوظ داشتن اين اصول فني وشرايط متعارف ،مورداجاره رابراي سكونت مناسب ندانسته لذامدافعات وكيل تجديدنظرخواندگان به اينكه موكلين وي درمورداجاره به كيفيت موجودقادر به سكونت بوده واين محل براي آنان مناسب خواهدبودموجه نبوده وموثردر مقام نخواهدبود.بنابه مراتب اشعاري وباتوجه به ثبوت مناسب نبودن مورداجاره براي سكونت وعدم حصول شرط قانوني مقرردرشق 3ماده 15قانون روابط موجرومستاجرمصوب سال 1365دادگاه اعتراض وكيل تجديدنظرخواه رادراين قسمت واردتشخيص وضمن فسخ دادنامه تجديدنظرخواسته درقسمت مربوط به تخليه مورداجاره حكم به رددعوي تخليه خواهانهاي بدوي صادرو اعلام مي نمايد.وامادرخصوص دعوي تجديدنظروكيل تجديدنظرخواه نسبت به قسمت ديگردادنامه تجديدنظرخواسته كه مربوط به تعديل وافزايش اجاره بهاي مورداجاره مي باشدچون ازطرف وكيل تجديدنظرخواه اعتراض موثرو موجهي كه فسخ دادنامه تجديدنظرخواسته رادراين قسمت ايجاب نمايدبعمل نياورده وباتوجه به محتويات پرونده ورسيدگي هاي بعمل آمده دادنامه تجديد نظرخواسته دراين قسمت صحيحااصداريافته وخالي ازايرادواشكال قانوني مي باشدلذادادگاه بارداعتراض وكيل تجديدنظرخواه دادنامه تجديدنظر خواسته رادراين قسمت عيناتاييدواستوارمي نمايد.
رئيس شعبه 2دادگاه حقوقي يك تهران - عباسيان

مرجع :
كتاب برگزيده آراء دادگاههاي حقوقي ، صفحه 188
نشر ميزان ، تابستان 1374

35