رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

كلاسه پرونده :158-74-4دادگاه تجديدنظرمشهد
شماره دادنامه :572-4-2/10/74احكام

تجديدنظرخواهان :
تجديدنظرخواندگان :
تجديدنظرخواسته :راي شماره 998-93-18/12/73صادره ازشعبه 27دادگاه عمومي مشهد

گردشكار:بدواتجديدنظرخواندگان دادخواستي بخواسته تقاضاي حق كسب وپيشه يك باب مغازه بطرفيت تجديدنظرخواهان به دادگاه حقوقي دومشهد تقديم كه به شعبه 29ارجاع گرديده ودادگاه بادعوت ازطرفين واردرسيدگي شده وخواهانهادرجلسه دادرسي اظهاركرده اندكه مورث آنان مستاجريك باب مغازه بوده كه باپرداخت سرقفلي ازخواندگان اجاره نموده كه بادرخواست تخليه ازسوي نامبردگان حكم به تخليه مغازه بدون پرداخت سرقفلي صادرو اجراگرديده واينك باتوجه به مصوبه مجمع تشخيص مصلحت ومداركي كه دراين زمينه وجوددارددرمقام مطالبه حق كسب وپيشه متعلقه برآمده اندوسپس با اعلام ورثه مرحومه كه درجريان دادرسي فوت نموده دادگاه پرونده هاي اصلي و اجرائي مربوطه راموردمطالبه قرارداده وخلاصه آنرابه اين مضمون "خانمها زهراو....بطرفيت آقايان ...و....بعنوان تخليه يك باب مغازه پلاك 2154دادخواهي نموده واظهارداشته اندمغازه موردنظردرمالكيت آنان قرار داردوطي اجاره نامه به آقاي ....واگذاروپس ازفوت وي وارث مغازه رابدون جلب موافقت بخوانده دوم منتقل به جهت مرقوم خواسته (تخليه )موردمطالبه است دادگاه پس ازرسيدگي لازم حقانيت رامحرزتشخيص وحكم به تخليه مغازه وتحويل به خواهانهاصادرواعلام نموده كه اجرانيزگرديده است "درصورتجلسه مورخه 28/1/73منعكس ومتعاقب آن براي تشخيص ميزان حق كسب وپيشه موضوع رابه كارشناس ارجاع كرده وسرانجام به شرح راي معترض عنه وباتوجه به مفاد دادخواست خواهانهاومستندات ابرازي آنان ازجمله مندرجات پرونده هاي كلاسه 536-66و549-66ح ودادنامه 68-68و67-67صادره ازشعبه 29دادگاه حقوقي 2وباعنايت به اينكه خواندگان ضمن اقراربه عدم پرداخت حق مكتسب مزبوربه خواهانهاايرادودفاع موجهي بعمل نياورده اندوباتوجه به نظريه مورخ 5/8/73كارشناس منتخب كه مصون ازتعرض طرفين باقيمانده وحق كسب و پيشه مزبورراسي وپنج ميليون ريال برآوردنموده وبموجب تبصره مزبور خواهانهااستحقاق نصف آنرادارامي باشندحكم به محكوميت خواندگان به پرداخت هفده ميليون وپانصدهزارريال بابت نصف حق كسب وپيشه درحق خواهانهاصادرنموده كه باابلاغ دادنامه خواندگان درمقام تجديدنظرخواهي برآمده اندهيئت شعبه پس ازارجاع امربه هيات كارشناسي براي تشخيص حق كسب وپيشه متعلقه درزمان تخليه ووصول نظريه آنان واينكه ازسوي طرفين اعتراض به اين نظريه نرسيده ختم رسيدگي رااعلام وبشرح زيرمبادرت به صدور راي مي نمايدراي وسيله رئيس دادگاه انشاوتوسط اعضامستشاربعنوان موافقت باآن امضامي گردد.
"راي دادگاه "
اعتراضات تجديدنظرخواهان ازاين جهت واردبنظرمي رسدكه دادگاه حق كسب وپيشه متعلقه رابه نرخ روزموردحكم قرارداده درحاليكه مي بايستي نظر كارشناسان رادرخصوص حق كسب وپيشه زمان تخليه جلب مي نمودبنابه مراتب وباتوجه به اينكه دراين مرحله ازرسيدگي وبه منظورتعيين حق كسب وپيشه مورد نظر،نظرهيات كارشناسان جلب شده ونامبردگان بشرح نظريه ثبت شده به شماره 125-4-28/6/74ميزان حق مزبوررادرتاريخ تيرماه 1368(زمان تخليه ) باتوجه به مساحت مفيدموقعيت ونوع كسب ،سوابق استيجاري ازسال 1340 كيفيت بناعدم پرداخت سرقفلي توسط مستاجروسايرعوامل موثر10000000 ريال برآوردنموده اندوبراين نظريه ازسوي طرفين اعتراضي نرسيده دادگاه بااجازه حاصله ازماده 22قانون تشكيل دادگاههاي عمومي ضمن اصلاح رقم سرقفلي ازهفده ميليون وپانصدهزارريال به پنج ميليون ريال دادنامه بدوي رااصلاح و تاييدمي نمايداين راي قطعي است .
رئيس شعبه 4دادگاه تجديدنظراستان خراسان            مستشاردادگاه
سيدمرتضي قاضي                      سيدمحمدرضاشريفي


مرجع :كتاب نمونه آرامحاكم دادگستري ايران              صفحه 60-62
1- دادگاههاي تجديدنظراستان
گردآورنده :عبدالرحمن رسولي                انتشارات سمن سال 1375
40