رای وحدت رويه ديوان عالی كشور

شماره دادنامه 77     تاريخ 27/11/1373      پرونده كلاسه 73/79-2/ت

مرجع رسيدگي :شعبه دوم دادگاه تجديدنظراستان كردستان
تجديدنظرخواه :
تجديدنظرخوانده :
تجديدنظرخواسته :دادنامه شماره 1321-14/8/73صادره درپرونده 18/1/73شعبه دوم دادگاه 2سقزحقوقي 
خلاصه جريان پرونده :آقاي ...درتاريخ 18/1/74 دادخواستي عليه آقايان خواندگان ازيك باب دكان درسراي خليفه زاده ذكركرده وبه سندعادي اجاره مورخ 1/1/61 تنظيم شده بين خودش وخانواده ...وسندعادي مورخ 17/11/64 استنادنموده وتوضيح داده است برابراجاره نامه ،مستاجردكان محسوب مي شوددرسال 1364برابرقرارداددگان رابه مدت پنج سال به خواندگان واگذار كرده است .اينك مدت سپري شده اماخواندگان حاضرنيستند دكان رابه او مستردنمايند.
سنداجاره حاكي ازآن است كه دكان درسال 1361بمدت يكسال به خواهان اجاره داده شده ودرآن شرط شده كه اوحق واگذاري مورداجاره بغير ندارد.قراردادمورخ 17/11/64حاكي ازآن است كه خواهان برخلاف شرط مذكور دكان رادرقبال دريافت دويست وبيست هزارتومان به خواندگان اجاره دادو مقرربوده خواندگان درمدت پنج سال ماهيانه چهارهزارتومان اجاره به خواهان بپردازندوبعدازمدت مذكورحق تجديداجاره باخواندگان باشدوشرط شده كه اگرآقاي ....خواندگان رادرمدت پنج سال مذكورازدگان بيرون كند، خواهان پاسخگوئي آنهاباشد.خواندگان درپاسخ اظهارداشته اندمدت اجاره خواهان سپري شده وحق كسب وپيشه وسرقفلي خودراهم به آنهافروخته است و مطابق قراردادحق تجديداجاره باآنان است وبه جهات مذكورتقاضاي رددعوي خواهان راكرده اند.
دادگاه حقوقي دوسقزكه مرجع رسيدگي به دعوي بوده بااين استدلال كه چون سابقادعوي تخليه يدكه خانواده ....عليه بعلت واگذاري بغير مطرح كرده بودند،بموجب دادنامه شماره 1759-6/10/61همان دادگاه ردشده ، لذارابطه استيجاري بين ....وخواهان باقي است يدخواندگان رادردكان مذكورغاصبانه تشخيص داده وضمن صدورحكم برالغاقرارداد،آنهارابه رفع يدازدكان درقبال دريافت دويست وبيست هزارتومان محكوم نموده است .
و خواندگان تجديدنظرخواهي كرده اندوگفته اندكه راي برخلاف شرع وقانون است .وخواهان درپاسخ به تجديدنظرخواهي ،تقاضاي تاييدراي بدوي راكرده است .
دراين دادگاه پس ازوصول وارجاع پرونده به اين شعبه وثبت آن به كلاسه فوق اينك   دروقت فوق العاده شعبه دوم دادگاه تجديدنظراستان كردستان تشكيل است .پس ازقرائت گزارش وبررسي اوراق پرونده ومشاوره ختم دادرسي راعلام وبشرح آتي مبادرت بصدورراي مي نمايد.
"راي دادگاه "
دادنامه تجديدنظرخواسته خلاف  قانون ومخدوش است .زيرا 
اولا : باتوجه به اينكه تجديدنظرخوانده دكان راواگذاركرده (قطع نظرازاينكه چنين حقي نداشته )حسب راي وحدت رويه شماره 9-10/3/55 وماده 10 قانون روابط موجر و مستاجر مصوب 1356،بين اووخانواده .....رابطه استيجاري باقي نمانده است .
ثانيا :  ماده 14 قانون يادشده كه دادگاه به آن استنادكرده است ، افاده چنان معنائي نمي كند.
ثالثا :  دادنامه تجديدنظرخواسته بردادنامه شماره 1759-1/10/71 همان دادگاه استواراست . وباتوجه به واگذاري بغير آشكاراست كه آن دادنامه هم صحيح نبوده است .
رابعا :  قرارداد تنظيم شده بين طرفين ، مطابق ماده 10 قانون مدني ،نسبت به آنان معتبراست ودادگاه محترم بدوي بدون ذكرجهت ودليل ،آن قراردادراملغي نموده است وباوجود اعتبارآن قرارداد،غاصب خواندن تجديدنظرخواهانهاتوجيه صحيح ندارد، 
بنابراين دادنامه تجديدنظرخواسته نقض مي گرددوبه جهات مذكورحكم بر بيحقي خواهان بدوي (تجديدنظرخوانده )صادرمي گردد.اين راي قطعي وغيرقابل تجديدنظراست .
رئيس دادگاه :بختياري                       مستشاردادگاه :فائز

مرجع :كتاب نمونه آرامحاكم دادگستري ايران                صفحه 5-6
1- دادگاههاي تجديدنظراستان
گردآورنده : عبدالرحمن رسولي               انتشارات سمن سال 1375
39